Klasik Mimari Görsel Sözlüğü

Mark Cartwright
Yazan , Çeviren: Hazal Kavlak
tarihinde yayınlandı
Translations
Sesli Versiyon Yazdır PDF
Architectural Elements of the Parthenon
Parthenon’un Mimari Elemanları F.Banister (Public Domain)

Abaküs - Arşitravı veya üzerindeki bir kemeri desteklemek için sütun başlığının üzerine yerleştirilen geniş levha.

Adyton
Aditon Hazmat2 (CC BY-SA)

Aditon - Bir tapınağın en kutsal iç kısmı, genellikle cellanın (iç oda) girişten en uzak ucunda bulunur ve erişimi çoğunlukla insiyelerle veya rahiplerle sınırlıdır.

Library of Celsus, Ephesus
Celsus Kütüphanesi, Efes Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Aedikula (Edikül) - İki sütun ve alınlıklı bir saçaklıktan oluşan çerçeve yapısı.

Akroterion
Akroter ECeDee (CC BY-SA)

Akroter - Bir tapınağın çatısının tepe noktasına ve köşelerine eklenen, genellikle kilden veya bronzdan yapılan ve çoğu zaman palmiye veya heykel, örneğin Nike Heykeli, biçiminde olan dekoratif parça.

Pediment, Pantheon
Alınlık, Pantheon Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Alınlık - Bir tapınağın kısa kenarlarında, saçaklığın üzerinde yer alan üçgen alan. Genellikle tam kabartma heykellerle zengin bir şekilde süslenmektedir.

Temple of Nike, Athens
Nike Tapınağı, Atina Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Amfiprostil Tapınak - Her iki cephesinde de sütunlar bulunan tapınak türü, örneğin Nike Tapınağı, Atina

Cornice, Temple of Athena, Priene
Athena Polias Tapınağı, Priene S. R. Koehler (Public Domain)

Arşitrav - Saçaklığın en alt kısmı, frizin altında kalan bölüm.

Phrygian Captive, Corinth
Frigyalı Esir, Korint Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Atlant - Bir saçaklığı desteklemek için sütun görevi gören erkek figürü heykeli.

Theatre of Delphi
Delphi Tiyatrosu Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Cavea - Bir tiyatronun genellikle doğal bir eğime inşa edilen oturma alanı.

Plan of the Parthenon
Parthenon Planı S. R. Koehler (Public Domain)

Cella - Cella, bir tapınağın genellikle dikdörtgen şeklinde, penceresiz ve bazen sütunlu olan iç bölümü. Genellikle daha küçük odalara bölen bu bölümün en büyüğünde, çoğu zaman belirli bir tanrıya ait devasa bir kült heykeli bulunmaktadır.

Arch of Constantine I (South Side)
I. Konstantin Takı (Kemeri) (Güney Taraf) Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Çatı Katı - Bir saçaklığın üzerine yerleştirilen bölüm, genellikle zafer taklarında görülmektedir.

Aerial View of the Temple of Apollo, Miletus
Apollon Tapınağı'nın Havadan Görünümü, Milet Carole Raddato (CC BY-SA)

Dekastil Tapınak - Her cephesinde on sütun bulunan tapınak, örneğin Milet'teki Didim Apollon Tapınağı.

Dentils
Dentil Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Dentil - Kornişleri süslemek için kullanılan düzenli kare veya dikdörtgen biçimindeki dizi.

Seating of the Theatre of Epidaurus
Epidaurus Antik Tiyatrosu'nun Oturma Bölümleri Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Diazoma - Bir tiyatrodaki koltukları yatay olarak bölen yürüyüş yolu.

Dipteral Tapınak - Dört bir yanında çift sıra sütun bulunan tapınak, örneğin Parthenon.

Dodekastil Tapınak - Her cephesinde on iki sütun bulunan tapınak.

Treasury of Atreus, Mycenae
Atreus Hazinesi, Miken Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Dromos - Bir mezarın üstü açık ve duvarlı anıtsal girişi, örneğin Miken.

Doric Temple of Juno, Agrigento
Juno Dor Tapınağı, Agrigento Chiara Marra (CC BY)

Entasis - Bir sütunun tamamen düz olduğu illüzyonunu yaratmak için tabanında ve merkezinde yapılan şişkinlik.

Gigantomachy, Treasury of the Siphians, Delphi
Gigantomakhia, Siphnos Hazine Binası, Delphi Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Friz - Saçaklığın en geniş ve merkezi kısmı, genellikle kabartma heykellerle süslenmektedir

Temple of Portunus, Rome
Portunus Tapınağı, Roma Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Gömme Sütun - Duvarın içine gömülü olan sütunlar.

Roman Temple, Nimes, France
Roma Tapınağı (Maison Carrée), Nimes, Fransa Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Heksastil Tapınak - Her cephesinde altı sütun bulunan tapınak, örneğin Nimes’teki Maison Carrée.

Treasury of The Athenians, Delphi
Atina Hazine Binası, Delphi Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

in Antis - Bir portiğin duvarlarının ön cephe sütunlarıyla aynı hizada uzandığı yapı tarzı.

Caryatids of the Erechtheion
Erehteyon Karyatidleri Dennis Jarvis (CC BY-NC-SA)

Karyatid - Bir saçaklığı desteklemek için sütun görevi gören kadın figürü heykeli, örneğin Erehteyon tapınağındakiler.

The Zanes, Olympia
Zanes, Olympia Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Kaide - Bir sütunun veya heykelin üzerinde durduğu; plinthos, torus, dado ve fascia kısımlarından oluşan blok.

Inner Archway, Arch of Titus
İç Kemer Yolu, Titus Kemeri Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Kemer Karnı - Bir kemerin iç yüzeyi

Cornice
Korniş Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Korniş - Saçaklığın en üstünde yer alan, aynı zamanda yağmur suyunun tahliyesine yardımcı olan dekoratif çıkıntılı kısım.

Crepidoma, Temple of Zeus, Olympia
Krepidoma, Zeus Tapınağı, Olympia Joanbanjo (CC BY-SA)

Krepidoma - Krepis denen, bir tapınağın sütunlarının üzerinde durduğu üç basamaklı bölüm. Bu yapının en üst basamağı stilobat olarak bilinmektedir.

Hercules & The Cretan Bull
Herkül & Girit Boğası Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Metop - Frizde iki triglif arasındaki kare boşluk, genellikle kabartma heykellerle veya kalkan gibi süslemelerle doldurulmaktadır.

Monolithic Columns, Corinth
Monolitik Sütunlar, Korint Mark Cartwright (Copyright)

Monolitik Sütun - Tek bir taş parçasından oyulmuş sütun.

Temple of Baachus, Baalbek
Bacchus Tapınağı, Baalbek Jerzy Strzelecki (CC BY-SA)

Oktastil Tapınak - Her cephesinde sekiz sütun bulunan tapınak, örneğin Baalbek’teki Bacchus Tapınağı.

Opisthodomos - Bir tapınağın arkasındaki, yaygın olarak hazine dairesi olarak kullanılan küçük oda.

Theatre Parodoi, Epidaurus
Epidaurus Tiyatrosu Mark Cartwright (Copyright)

Parodoi - Seyircinin tiyatroya girdiği, skene'nin her iki yanında yer alan büyük, kemerli geçitler.

Roman Buttress
Roma Payandası isawnyu (CC BY)

Payanda - Özellikle duvarın bir kemeri veya ağır bir yükü taşıdığı durumlarda duvarı desteklemek için yerleştirilen bir kütle. Uçan payandalar boşluk üzerindeki bir ağırlığı destekler ve nişler ile pencerelerin eklenmesiyle duvarların daha ince yapılmasına olanak tanımaktadır.

Parthenon, East Facade
Parthenon, Doğu Cephesi Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Peripteros - Dört dış cephesinin tamamında sütunlar bulunan tapınak.

Peristyle
Peristil Sailko (CC BY-SA)

Peristil - Bir tapınağı veya avluyu çevreleyen sütun dizileri.

Pilaster Columns
Pilaster Sütunlar Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Pilaster - Bir duvar yüzeyinde kabartma olarak işlenmiş süs sütunu.

Portico, Pantheon
Portik, Pantheon Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Portik - Genellikle sütunlu olan yürüyüş alanı, örneğin bir tapınağın ön tarafı.

Pronaos
Pronaos Benutzer:Ronaldo (Public Domain)

Pronaos - Bir tapınakta dış sütunlar ile cella girişi arasındaki boşluk.

Athenian Propylaea Reconstruction
Atina Propylaea Yeniden İnşası Immanuel Gial (Public Domain)

Propilon - Dini bir kutsal alana veya belirlenmiş bir bölgeye açılan anıtsal geçit. Çoğunlukla birkaç ayrı girişten (propylaea) oluşmaktadır.

Treasury of The Athenians, Delphi
Atina Hazine Binası, Delphi Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Prostil - Sadece ön cephesinde sütunlar bulunan tapınak.

Architrave, Capitolium, Brixia
Arşitrav, Capitolium, Brescia Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Saçaklık (Entablatur) - Sütunların üzerinde yatay olarak yer alan ve arşitrav, friz ve kornişten oluşan yapı.

Lion-shaped Sima
Aslan Başlı Çörten Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Sima - Bir tapınağın çatısından gelen yağmur sularını toplayan ve genellikle düzenli aralıklarla yerleştirilmiş dekoratif çörtenlere sahip olan oluk.

Odeon Of  Herodes Atticus, Athens
Herodes Attikus Odeonu, Atina Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Skene (Sahne Binası) - Tiyatro sahnesinin arka planını oluşturan yapı; sonraki örnekleri anıtsal bir tasarıma sahiptir.

Temple of Poseidon, Sounion, Greece
Poseidon Tapınağı, Sounion, Yunanistan Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Stereobate - Bir stilobatın üzerinde durduğu yüzey.

Stoa - Genellikle kutsal alanlarda, pazar yerleri (agora) ve gymnasion gibi kamusal alanlarda belirli bir alanı çevrelemek için kullanılan uzun ve dar, sütunlu bir yapı. Toplanma alanı ve hava koşullarından korunma yeri olarak kullanılırdı.

Stilobat - Bir sütun dizisinin üzerinde durduğu temel. Genellikle drenaja yardımcı olmak amacıyla hafifçe kavisli bir yapıya sahiptir.

The Classical Orders of Architecture
Klasik Mimari Düzenler Simeon Netchev (CC BY-NC-ND)

Sütun - Bir duvar ihtiyacı duymadan abaküs ve arşitravı desteklemek için kullanılmaktadır. En basit ve en eski olan Dor tarzı da dahil olmak üzere çeşitli türleri vardır. Aynı zamanda bağımsız olarak da dikilebilir ve Trajan Sütunu örneğinde olduğu gibi genellikle önemli tarihi olayları anmak amacıyla kullanılmaktadır.

Corinthian Capital
Korinth Sütun Başlığı Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Sütun Başlığı - Bir sütunun üst kısmını abaküs ile birleştiren ve ağırlığın dağıtılmasına yardımcı olan taç kısmı. Sütun başlığı çeşitleri arasında, basit dışbükey olan Dor tarzı ile stilize akantus yapraklarıyla oldukça süslü olan Korint tarzı bulunmaktadır.

Column Drums, Olympia
Sütun Tamburları, Olympia Mark Cartwright (Copyright)

Sütun Tamburu - Bazı sütun türlerinin inşasında kullanılan bireysel dairesel parçalar.

Tetrastil Tapınak - Her cephesinde dört sütun bulunan tapınak.

Tholos of Delphi
Delphi Tholos'u Kufoleto (CC BY-SA)

Tholos - Dairesel şekilli tapınak; en ünlü örneği Delphi'de bulunmaktadır.

Entablature with Metope and Triglyphs
Metop ve Triglifli Saçaklık Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Triglif - İki dikey yiv içeren bir frizin dekoratif bir öğesi. Genellikle metoplarla ardışık olarak kullanılmaktadır.

Ionic Capital
İyon Sütun Başlığı Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Volüt - İyon sütun başlığındaki sarmal kıvrımlar.

Yarım Kubbe - Apsis olarak da bilinen, bir duvarın içinde bulunan ve genellikle yoğun şekilde süslenen veya içinde bir heykel barındıran girinti.

Column Flutes, Parthenon
Sütun Yivleri, Parthenon Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Yiv - Bir sütuna oyulmuş kavisli dikey kanal.

Egg and Dart Ornamentation
Yumurta ve Ok Motifi Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Yumurta ve Ok Motifi - Kornişlerde görülen tipik bir dekoratif özellik.

Arch of Constantine I
I. Konstantin Takı (Kemeri) Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

Zafer Takı - Roma ordusunun zaferlerini ve diğer önemli olayları anmak için yapılmış anıtsal bir kemer.

Bibliografya

World History Encyclopedia, Amazon Associate üyesidir ve uygun kitap satın alımlarından komisyon kazanır.

Çevirmen Hakkında

Yazar Hakkında

Bu Çalışmayı Alıntıla

APA Style

Cartwright, M. (2026, Mayıs 07). Klasik Mimari Görsel Sözlüğü. (H. Kavlak, Çevirmen). World History Encyclopedia. https://www.worldhistory.org/trans/tr/2-486/klasik-mimari-gorsel-sozlugu/

Chicago Formatı

Cartwright, Mark. "Klasik Mimari Görsel Sözlüğü." tarafından çevrildi Hazal Kavlak. World History Encyclopedia, Mayıs 07, 2026. https://www.worldhistory.org/trans/tr/2-486/klasik-mimari-gorsel-sozlugu/.

MLA Formatı

Cartwright, Mark. "Klasik Mimari Görsel Sözlüğü." tarafından çevrildi Hazal Kavlak. World History Encyclopedia, 07 May 2026, https://www.worldhistory.org/trans/tr/2-486/klasik-mimari-gorsel-sozlugu/.

Reklamları Kaldır