Hachiman, antik dönemde gelecek öngörüsünün, kültürün ve savaşın Şinto tanrısı veya kamisi olarak geçer. Kamikaze ya da 'ihali rüzgarı' M.S. 13. yüzyılda Moğol lideri Kubilay Han'ın işgalci kuvvetlerinin üstüne iki kez yollayarak kuvvetleri dağıtmasıyla bilinmektedir. Bu yardım, Hachiman'ın 'Japonya'nın Koruyucu' olarak anılmasını sağlamıştır.
Antik Japonya'da sıklıkla Şinto ve Budizm kesiştiği için, Hachiman aynı zamanda bodhisattva ve tapınakların koruyucusu olarak da bilinmektedir. İki dine ait binlerce tapınakta, örneğin Nara'daki Todaiji'de ve Kamakura'daki Hachiman Tapınağı'nda ona tapılmıştır ve tapılmaya devam edilmektedir.
Tarihi Bağlantıları
Hachiman, Heian Dönemi'nin (M.S. 794-1185) ikinci yarısında, şerefine birçok Budist tapınağı inşa edildiğinde önem kazanmaya başlamıştır. Kami ya da Hachiman'ın ruhu, özellikle kültürle ilişkilendirilmiş kısmı, iki yarı-efsanevi yöneticiyle bağdaştırılmıştır: İmparatoriçe Jingu ve ilahileştirilmiş oğlu İmparator Ojin (hükmü M.S. 270-310). İkisi de Hachiman'ın avatarları olarak görülmüştür, bunun sebepleri arasında savaş sanatında ve kültürde gerçekleştirdikleri başarılar vardır, Jingu Kore'yi fethetmiştir, Ojin ise Çinli ve Koreli bilginleri Japonya'ya davet etmiştir. Hachiman ve İmparator Ojin'in arasında oluşan ilk bağdaştırma, ki sonrasında iki figürün sıklıkla birbirinin yerine geçmesine sebep olmuştur, M.S. 840'da bestelenmiş Hachimangu mirokuji engi eseridir.
Milattan sonra 11.yüzyılda Hachiman, kökenlerini İmparator Ojin'e dayandıran Minamoto klanının sembolik olarak başı ve koruyucusu olarak seçilmiştir. Yorinobu, (M.S. 968-1048) M.S. 1046'da Minamoto klanından bunu iddia eden ilk kişi olmuştur, oğlu Yoriyoshi Hachiman'a olan ailevi bağlarını M.S. 1062'de Abe klanıyla gerçekleştirdikleri Erken Dokuz Yıl Savaşları sırasındaki zaferlerini Hachiman'a ithaf ederek kuvvetlendirmiştiir. Yoriyoshi (sonradan 1191'de Kamakura'ya taşınacaktır) Sagami'de Yui-no-go'da bir tapınak inşaa ettirmiştir, ve bundan sonraki bütün tapınaklar Minamoto tarafından finanse edilerek korunmuştur.
Yoriyoshi'nin oğlu Yoshiie (M.S. 1042-1103) babası kadar güçlü bir savaşçıydı ve zamanla Hachimantaro, ya da 'Hachiman'ın İlk Oğlu' olarak anılmaya başlandı. Bu efsanevi kahraman, babasının rüyasında oğluna Hachiman tarafından bir kılıç hediye edildiğini görmesiyle beraber bu adla anılmaya başlamıştı. Hachimanto aynı zamanda ünlü bir okçuydu, aynı anda üç adamı tek okla devirdiği rivayet edilmişti ve Japonların kuzey Honshu'da Ezo topluluğunu yenme sebebi olarak bilinirdi.
Kamikaze
Hachiman'ın itibarı, Kamakura Dönemi'nde (M.S. 1185-1333) sayıca artan samuray savaşçılarının ona tapmasıyla beraber artmaya başladı. Böylece bu tanrı, Moğol Çin bölgesinden gelen öngörülmemiş tehdide karşı Japonya'nın yardımı için çağrıldı. Bu dualara yanıt verdiğine inanıldı ve karşılığında 'ilahi rüzgar' olarak da geçen kamikaze'yi yolladı, bu rüzgarlar aslında Japonya ve Asya arasındaki tehlikeli sularda oluşan kasırgalardı. Kubilay Kağan'ın M.S. 1274 ve M.S. 1281'de iki kez gerçekleştirdiği Moğol-Çin-Kore işgallerindeki kuvvetler bu rüzgarlar tarafından dağıtıldı. Karşı tarafın sayıca üstün olduğu bu durumdaki söz konusu mucizevi kurtuluş, Japon din insanlarına fazlaca materyal sağladı, yeni vaazlar ve sutralarla Budizm'e olan geçişler hız kazandı.
Japonya'yı iki kez kurtaran kamikaze halkın zihninde o kadar yer etmişti ki II. Dünya Savaşı'nda Hachiman'ın yaptığı gibi ani işgalden Japonya'yı koruduklarına inanılan intahar pilotlarının ismi olarak tekrardan kullanılmaya başlandı.
Hachiman'a Nerede Tapılıyor?
Hachiman'a önce yerel düzeyde, sonrasında da M.S. 725'de kuzey Kyushu'da kurulan Şinto Usa Tapınağı'nda tapınılıyordu. Usa'nın neden Hachiman'a bahşedilen ilk tapınak olduğu bilinmemektedir. M.S. 747 yılında tanrıya ait bir heykel gösterişli bir seremoniyle M.S. 747'de Usa'dan Nara'daki Budist Todaji manastırına taşınılmıştır. İki yıl sonra resmi olarak açıldığında Hachiman oranın koruyucu ruhu (chinju) olmuştur. Bunun karşılığında imparatorluk yönetimi Usa Hachiman Tapınağı'nı vergilerden muafiyetle ve statüyle ödüllendirmiştir. Tanrıya ithaf edilmiş bir diğer büyük tapınak kompleksi Iwashimizu'da bulunur, burası M.S. 859'da başkent Heiankyo'nun (Kyoto) güneyinde kurulmuştur. Şuanda da önemini yitirmemiş daha yeni bir tapınak ise Tomioka Hachimangu ismiyle Tokyo'dadır, M.S. 1627'de kurulmuştur. Şuanda Japonya'nın her yerinde yaklaşık 25.000 Hachiman tapınağı bulunmaktadır.
Hachiman kültü diğer inanışlarda da görüldüğü gibi Hachiman'ın kamisine sahip olduğuna inanılan ve geleceği öngördükleri varsayılan rahibelere sahiptir, çıkardıkları sesler saniwa olarak geçen rahipler tarafından çevrilir. M.S. 14.yüzyılda Jinun ismiyle anılan bir Budist keşiş, tanrıdan geldiği düşünülen ilahi beyanları Hachiman Usagu Gotakusenshu ismiyle derlemiştir.
Bu ilahi öngörülerin en bilineni savaşçı Taira no Masakado'ya söylenmiştir (M.S. 903-940). Doğu bölgelerindeki toprak beylerini alt ettikten sonra M.S. 939'da Masakado, Hachiman'ın kendisiyle bir kahin aracılığıyla konuştuğunu belirterek imparator olması gerektiğini söylemiştir. Mevcut imparator ne tahtından olmak, ne de bu tahtı paylaşmak istediğinden Masakado'nun üstüne bir ordu yollamıştır. 'Yeni imparatorun' (shinko) başı kesilerek Heiankyo'ya yollanmış, imparatorluk hayatındaki akış normale dönmüştür. Onuncu yüzyılın ortalarında Shomonki ('Masakado'nun Hikayesi') ismiyle bu hikaye tarihe geçmiştir. Bu olaydan sonra Hachiman, imparatorluk ailesinin koruyucusu olarak anılmaya başlanmıştır.
Hachiman ve Budizm
Budizmde Hachiman M.S. 937'de resmi olarak bodhisattva yapılmıştır, bunun anlamı aydınlanmış ve dünyada kitlelere yol gösteren inançlı kişidir. Şinto'daki birçok diğer kami de inançların birleşimiyle antik Japonya'da bu statüye sonradan erişecektir. Zamanla Hachiman'dan gelen ilahi beyanların derlenişi erkek Budist keşişlerine emanet edilmştir. Hachiman'ın bodhisattva olarak gösterildiği ünlü bir tahta heykel M.S. 1201'de sanatçı Kwaikei tarafından tasarlanmııştır, Todaji Manastırı'nda bulunmaktadır. Hachiman'a sadece daibosatsu ya da Büyük Buddha olarak tapılmamıştır, aynı zamanda Budist tapınaklarının koruyucusu olarak da anılır. Ortaçağda Hachiman, Temiz Toprakların Buddhası olarak Amida'nın (Amitabha) avatarı olarak kabul edilmiştir.
Hachiman'a Ait Semboller ve Bağdaşımlar Nelerdir?
Hachiman güvercinlerle anılır, güvercinler onun habercisidir ve sembolü ok ile yaydır. Ok ile yay (kılıç değil) antik yıllarda centilmen Japon savaşçılarının silahıdır. Tanrının tapınaklardaki görüntüsünde kutsal obje olarak (go-shintai) elinde ok ve yay bulunur. Bazı tapınaklarda ise go-shintai olarak kaligrafi fırçası tercih edilerek tanrının kültürle olan bağlantısı vurgulanmıştır. Hachiman aynı zamanda kültürle bağdaştırılmış her şeyin kamisi olarak da bilindiğinden genelde tapınak komplekslerinde Şinto'da ilim ve öğrenimin tanrısı Tenjin'e ait ikincil tapınaklar da bulunur.
Hachiman tapınaklarında gerçekleştirilen festivaller ve seremoniler arasında popüler omiyamairi ritüeli bulunmaktadır, özellikle küçük erkek çocukları, bebekler hayatlarında ilk defa tapınağa götürülür ve ailelerinin yanında arınma gerçekleştirilir. Son olarak Hachiman'ın Budizmle bağları Hojo-e festivalinde de görülür, M.S. 720'de başlayan bu festivalde inançlılar hayvanları ve balıkları doğaya geri salarlar.
This content was made possible with generous support from the Great Britain Sasakawa Foundation.
