سیستروم

تعریف

Mark Cartwright
توسط ، ترجمه شده توسط bahar
منتشر شده در 15 September 2012
translations icon
موجود در زبان های دیگر: انگلیسی, ايتاليايي, ترکی, اسپانيايي
Ancient Greek Sistrum (by Mark Cartwright, CC BY-NC-SA)
سیستروم یونان باستان
Mark Cartwright (CC BY-NC-SA)

سیستروم (جغجغه) پرکاشنی است که برای اولین‌بار توسط مصریان باستان استفاده شد و در موسیقی یونان باستان نیز رایج بوده است و نشانه‌هایی از آن اغلب در هنرهای بصری مانند مجسمه‌سازی و سفالگری وجود دارد. این سازِ ساخته‌شده از خاک رس، چوب یا فلز، به‌عنوان ساز همراهی‌کننده‌ی سازهای دیگر به‌ویژه در مراسم مذهبی و فستیوال‌ها مورداستفاده بوده است. با تکان‌دادنِ ساز مانند جغجغه و به حرکت درآمدنِ اشیای متحرکی که روی میله‌های افقی ساز قرار دارند و یا با حرکتِ آزادانه‌ی خودِ میله‌ها برخلاف جهتِ قابِ ساز، این ساز به صدا در می‌آید.

این ساز که اصالتی مصری دارد و اولین‌بار در امپراتوری کهن دیده شده است، ارتباطی نزدیک با مراسم آیینی به افتخار و احترامِ ایسیس(الهه‌ی باروری) دارد. درواقع، در هنر مصری، الهه و ندیمه‌های او(priestesses، زنانی غیرمسیحی در عصر باستان که مراسمی مذهبی انجام می‌دادند) اغلب درحالی نشان داده شده‌اند که سیستروم به دست دارند. در مصر سیستروم دو گونه _ با یک حلقه‌ی بیضی شکل و یا گنبدی شکل_ بوده است. در فرهنگ یونان سیستروم به شکل حلقه‌ای دراز بوده و در بسترِ حرکت‌های دسته‌جمعی، مراسم قربانی کردن، فستیوال‌ها و مراسم تشییع جنازه استفاده می‌شده است. اولین نمونه‌های این ساز در تاریخ به تمدن کرِتِ مینو (1900-2000سال قبل از میلاد مسیح) بازمی‌گردد که ساز از خاک رس ساخته شده و دارای دو میله‌ی افقی فیکس‌شده‌ی چوبی و سه صفحه‌‌ی متحرک از جنس خاک رس است که از برخورد آن با اطراف قابِ بیضی شکل، صدا تولید می‌شود. درحالی‌که این احتمال وجود دارد که انواع ساخته شده‌ی سیستروم از خاک رس به‌ جز در مراسم تشییع جنازه (به‌دلیل کم بودن صدا) برای نواختن به کار نمی‌رفته است. درواقع بسیاری از سیستروم‌ها و سازهای مشابه در قبرها یافت شده‌اند که نشان‌دهنده‌ی باوری است که طبق آن موسیقی بخشی از زندگی پس از مرگ بوده است. انواع سیستروم‌های ساخته شده از خاک رسِ احتمالا به‌عنوان اسباب‌بازی کودکان نیز استفاده می‌شده است.

Ancient Egyptian Sistrum
سیستروم مصر باستان
Carole Raddato (CC BY-SA)

نمونه‌هایی از سیستروم‌های برونزی باقی مانده است که بیشتر در ارتباط با خاکسپاری یافت شده است. نمونه‌ای جالب به نیمه‌ی دوم قرن دوم پیش از میلاد باز می‌گردد که در آتیکا (یونان شرقی) یافت شده است. این سیستروم دارای چهار میله‌ی افقی برونزی است که طول آن کاهش می‎یابد و به‌شکل کشویی وارد بیضی شده و از آن خارج می‌شود. بالای بیضی، شکل یک سگ طراحی شده و در پایه‌ی دسته، سرِ یک گاو نر قرار دارد. خود دسته به‌گونه‌ای حکاکی شده است که خوشه‌ی شش آئولو را نمایش می‌دهد که به‌منظور بازسازی ستونی ساخته شده که سرستونی حکاکی شده درحالی که دسته را به بیضی متصل می‌کند، آن را بالا نگه داشته است.

در هنر یونانی، رقصنده‌ها درحالی نشان داده شده‌اند که در صفوفی قرار داشته و سیستروم در دست دارند. نمونه‌ای برجسته "گلدانِ برداشت محصول" (Harvester Vase) در هاگیا تریادا (Hagia Triada)در تمدنِ کرتِ مینو (1450-1500 قبل از میلاد مسیح) است که یک نوازنده‌ی سیستروم را در صف فستیوالِ برداشت محصول نشان می‌دهد.

حذف آگهی ها

آگهی ها

منابع

دربارۀ مترجم

bahar
I am an Iranian girl and I work as a kids music teacher. My BA field of study was sociology and as MA I studied ethnomusicology. In addition, my focus is on music and society.

دربارۀ نویسنده

Mark Cartwright
مارک تاریخ نویس ساکن ایتالیا است. علایق اصلی او شامل سفال، معماری، اسطوره شناسی جهان و کشف ایده هایی است که در تمامی تمدن ها مشترک بوده. او دارای مدرک کارشناسی ارشد در رشته فلسفه سیاسی بوده و سرپرست بخش انتشارات دانشنامۀ تاریخ باستان (WHE) است.

ارجاع به این مطلب

منبع نویسی به سبک اِی پی اِی

Cartwright, M. (2012, September 15). سیستروم [Sistrum]. (. bahar, مترجم). World History Encyclopedia. برگرفته از https://www.worldhistory.org/trans/fa/1-11329/

منبع نویسی به سبک شیکاگ

Cartwright, Mark. "سیستروم." ترجمه شده توسط bahar. World History Encyclopedia. تاریخ آخرین تغیی September 15, 2012. https://www.worldhistory.org/trans/fa/1-11329/.

منبع نویسی به سبک اِم اِل اِی

Cartwright, Mark. "سیستروم." ترجمه شده توسط bahar. World History Encyclopedia. World History Encyclopedia, 15 Sep 2012. پایگاه اینترنتی. 05 Dec 2022.