--- title: Theodosius Surları author: Mark Cartwright translator: Batuhan Aksu source: https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-13740/theodosius-surlari/ format: machine-readable-alternate license: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/) updated: 2022-01-03 --- # Theodosius Surları _Yazan: [Mark Cartwright](https://www.worldhistory.org/user/markzcartwright/)_ _Çeviren [Batuhan Aksu](https://www.worldhistory.org/user/batuhanaksu)_ Theodosius Surları, [Bizans İmparatorluğu](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-953/bizans-imparatorlugu/)'nun merkezi [Konstantinopolis](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-700/konstantinopolis/)'in (İstanbul) surlarıdır ve ilk olarak II. Theodosius (MS 408-450) zamanında inşa edilmiştir. Bazen Theodosius'un Uzun Surları olarak da bilinen bu surlar daha önceki tahkimatların üzerine inşa edildi. Ve bu surlar şehri 800 yıl boyunca düşman muhasaralarına karşı zaptedilemez hale getirdi. Tahkimatlar, hem antik hem de ortaçağ dünyalarında şimdiye kadar yapılmış en büyük ve en güçlü tahkimatlardı. Asırlarca taarruz ve depremlere direnen surlar, bazen şehri yıllarca kuşatan Bulgar ve Arap güçleri tarafından bilhassa test edildi. Surların bölümleri bugün modern İstanbul'da hala görülebilmektedir ve şehrin Geç Antik Çağ'dan günümüze kalan en etkileyici abidelerindendir. ### Şehri Güvenli Yapmak I. Konstantin, payitahtını Roma'dan şarka taşıdığında, önceki imparatorların surlar inşa etmelerinden istifade etmiş olsa da, Konstantinopolis'in meşhur surlarıyla en çok alakalandırılan İmparator II. Theodosius'tur. Bununla birlikte, MS 391 Kasım'da Konstantinopolis'in Altın Kapısı'nı inşa ederek başkentin müdafaasını iyileştirme projesini başlatan I. Theodosius (MS 379-395) idi. Devasa kapı 12 metreden yüksekti, üç kemeri ve iki yanında birer kule vardı. Tamamen mermerden yapılmış ve heykellerle süslenmişti ve tepesinde dört fil tarafından çekilen bir harp arabası heykeli mevcuttu. Altın Kapı muhtemelen Hipodrom'da sona eren zafer alaylarının başlangıcını işaret ediyordu. Yirmi yıl sonra II. Theodosius, Roma'nın MS 410'da Gotların eline geçmesiyle endişeye kapıldı ve Konstantinopolis'in asla aynı kaderi izlememesini sağlamak için devasa bir üçlü [sur](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-83/sur/) duvarı inşa etmeye başladı. Yapılarını kontrol etmekle tanınan adam Theodosius'un Praetorian Prefect'i olan Anthemius'dur. Marmara Denizi kıyılarından Haliç'e kadar yarımada boyunca uzanan surlar, nihayet MS 439'da tamamen tamamlandı. Surlar yaklaşık 6,5 kilometre uzanıyordu ve şehrin kapalı sahasını 5 kilometrekare genişletti. ### Dizayn ve Mimari Müdafaa duvarları, şehri zaptedilemez kılmak için tasavvur edilmiş unsurların bir kombinasyonundan yapılmıştır. Taarruz edenler evvela 20 metre genişliğinde ve 7 metre derinliğinde, gerektiğinde borulardan beslenen suyla dolup taşabilecek bir hendekle karşılaştı. Bir defa içeri giren su, bir dizi baraj tarafından tutuldu. Bunun arkasında, hendeği kontrol için devriye yolu olan bir harici duvar vardı. Bunun arkasında, hendeğe ve ilk duvara saldıran düşman kuvvetlerini vurmak için bir atış platformu sağlamak için nizami kuleleri ve bir dahili terası olan ikinci bir duvar vardı. Sonra, o duvarın arkasında üçüncü, çok daha büyük bir iç duvar daha vardı. Bu son müdafaa hattı neredeyse 5 metre kalınlığında, 12 metre yüksekliğindeydi ve düşmana karşı 96 çıkıntılı kule sundu. Her kule birbirinden yaklaşık 70 metre uzağa yerleştirildi ve 20 metre yüksekliğe ulaştı. Kare veya sekizgen formdaki kuleler, en fazla üç topçu makinesini tutabilirdi. Kuleler, iç duvarın kulelerinden ateş etme imkanlarını engellemeyecek şekilde orta duvar üzerine yerleştirildi. İç duvar tuğla ve kalker bloklar kullanılarak inşa edilmiştir, dış duvar ise kireçtaşı kaplamalı moloz ve tuğla karışımından yapılmıştır. Altın Kapı'nın yanı sıra taarruz altında değilken şehre ulaşım için on ilave kapı daha sağlandı. [ ![Cross-section of the Theodosian Walls](https://www.worldhistory.org/img/r/p/750x750/7740.png?v=1733934913) Theodosius Surları'nın Kesiti Giz19 (CC BY-SA) ](https://www.worldhistory.org/image/7740/cross-section-of-the-theodosian-walls/ "Cross-section of the Theodosian Walls")Duvarlar yükselen bir set üzerine inşa edildi yani müdafiiler lazım olursa önlerindeki yapılara kolayca ateş edebilirdi. Tahkimat planı, düşmanın muhasara vasıtalarını çok mühim olan iç duvarın yakınına yerleştirememesini sağladı ve uzaktan topçu ateşi bile, daha ananevi ve tek duvarlı tahkimatlardan çok daha sınırlı bir hedefle sunuldu. Dış hendek ile dahili duvar arasındaki mesafe 60 metre, yükseklik farkı ise 30 metredir. Hakikaten de zorlu bir engel, bilhassa da müdafilerin gizli silahları “Yunan Ateşi” olarak bilinen ve saldırganların üzerine dökülebilen veya el bombalarıyla ateşlenebilen yangın çıkarıcı sıvıydı. Müdafiler, şehrin Hipodromunun hiziplerine göre organize edildi. Dört destekçi grubu da duvarların bakımından mesuldu. Konstantinopolis, şehrin devasa sarnıçlarında yiyecek stoklayarak, canlı hayvanları toplayarak ve bol su ile her türlü gelene karşı direnmeye hazırdı. [ ![Tower, Theodosian Walls](https://www.worldhistory.org/img/r/p/750x750/7741.jpg?v=1733934918) Theodosius Surları'nın Kulesi Carole Raddato (CC BY-SA) ](https://www.worldhistory.org/image/7741/tower-theodosian-walls/ "Tower, Theodosian Walls")### Mühim Muhasaralar Şehir, uzun tarihi boyunca birkaç defa ciddi bir şekilde test edildi lakin devasa duvarlar başkentin sakinlerini asla sükut-u hayale uğratmadı. 626 yılında Pers kralı II. Kiros'un ordusunun başarısız bir kuşatması vardı. En ısrarlı taarruzlardan biri, 674-678'deki Arap muhasarasında, duvarların kuşatma aletlerine ve büyük mancınıklardan gelen topçu ateşine dayandığı zaman geldi. 717'de başka bir Arap kuşatması geldi, bu sefer 1.800 gemi ve 80.000 kişilik bir orduyu kapsayan ve bütün yıl boyunca süren bir hadiseydi. Yaklaşan ordunun şayiaları, Bizans imparatorunu, üç yıllık erzakları olmayan herhangi bir ailenin şehirden kaçması mevzusunda ısrar etmesine sebep oldu. Sonunda, sert kış, saldıranlara savunanlardan daha fazla zarar verdi ve Konstantinopolis yine hayatta kaldı. Şansını deneyecek bir sonraki kişi, 821'de başkenti kuşatan Slav Thomas oldu ancak tahmin edilebileceği gibi, şehir direndi. 860'ta, 941'de ve 1043'te Rus taarruzları, daha evvel yapılan taarruzlar kadar tesirsiz kaldı. [ ![City Under Siege](https://www.worldhistory.org/img/r/p/750x750/14286.png?v=1633350603) Muhasara Altındaki Şehir Leyla Johnson (Copyright) ](https://www.worldhistory.org/image/14286/city-under-siege/ "City Under Siege")Tabiat Ana da şehre her zaman dost değildi ve bilhassa Ağustos ve Eylül 478'deki yıkıcı depremlerden sonra, ardından İmparator Anastasius (491-518) tarafından tamiratı yapıldıktan sonra, deprem hasarından kaynaklanan tamiratlara sık sık ihtiyaç duyuldu. 26 Ekim 740'de başka bir büyük deprem oldu. O zaman hasar o kadar şiddetliydi ki, kendi müdafaasını sürdürmek için bir araya gelmek mecburiyetinde kalan şehir sakinlerinin mukavelesi geçersiz kılındı ve imparator III. Leo (717-741) %8.5 civarında vergileri yükseltmesine rağmen devlet hazinesinden tamiratı fonladı. Duvarın bazı taş blokları üzerindeki abideler bu çalışmayı kaydeder ve bugün hala Marmara Denizi'nin sonunda görülebilmektedir. Theophilos (829-867) ve III. Michael (842-867), sorunlu 9. yüzyılda müdafaa için tamirat projeleriyle dikkat çeken diğer imparatorlardı. Nihayet, 800 yıl sonra, şehrin müdafaası 1204'te [Dördüncü Haçlı Seferi](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-16760/dorduncu-hacli-seferi/) şövalyeleri tarafından ihlal edildi lakin saldırganlar bunu dikkatsizce bırakılan bir kapıdan içeri girerek başarmışlardı, tahkimatları mağlubiyete uğrattıkları için değil. Bizans imparatoru VIII. Michael (1261-1282), 1260'larda surları yeniden inşa etti, ancak surlar 1453'te Osmanlı top ateşinden ciddi hasar aldığında surlara yapılan ikinci bir muzaffer taarruza dayanamadı. Theodosius Uzun Surları'nın birçok kuleyi de içeren büyük bölümleri, bölümlerinin mühim ölçüde restore edildiği İstanbul'da bugün hala görülebilmektedir. Altın Kapı da, 1453'te [Fatih Sultan Mehmed](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-18932/fatih-sultan-mehmed/)'in kale hazinesinin bir parçası yapıldığı için hala ayaktadır. #### Editorial Review This human-authored definition has been reviewed by our editorial team before publication to ensure accuracy, reliability and adherence to academic standards in accordance with our [editorial policy](https://www.worldhistory.org/static/editorial-policy/). ## Bibliografya - Ahunbay, M. & Ahunbay, Z. "Recent Work on the Land Walls of Istanbul: Tower 2 to Tower 5." *Dumbarton Oaks Papers*, Vol. 54 (2000), pp. 227-239. - Bagnall, R.S. *The Encyclopedia of Ancient History.* Wiley-Blackwell, 2012 - [Brownworth, L. *Lost to the West.* Broadway Books, 2010.](https://www.worldhistory.org/books/0307407969/) - [Gregory, T.E. *A History of Byzantium.* Wiley-Blackwell, 2010.](https://www.worldhistory.org/books/140518471X/) - [Herrin, J. *Byzantium.* Princeton University Press, 2009.](https://www.worldhistory.org/books/0691143692/) - Mango, C. "The Triumphal Way of Constantinople and the Golden Gate." *Dumbarton Oaks Papers*, Vol. 54 (2000), pp. 173-188. - [Mango, C. *The Oxford History of Byzantium.* Oxford University Press, 2002.](https://www.worldhistory.org/books/0198140983/) - [Norwich, J.J. *A Short History of Byzantium.* Vintage, 1998.](https://www.worldhistory.org/books/0679772693/) - [Oleson, J.P. *The Oxford Handbook of Engineering and Technology in the Classical World.* Oxford University Press, 2009.](https://www.worldhistory.org/books/0199734852/) - [Rosser, J. H. *Historical Dictionary of Byzantium.* Scarecrow Press, 2001.](https://www.worldhistory.org/books/0810839792/) - [Shepard, J. *The Cambridge History of the Byzantine Empire c.500-1492.* Cambridge University Press, 2009.](https://www.worldhistory.org/books/0521832314/) - Whitby, M. "The Long Walls of Constantinople." *Byzantion*, Vol. 55, No. 2 (1985), pp. 560-583. ## Yazar Hakkında Mark, WHE'nin Yayın Direktörü olup Siyaset Felsefesi alanında yüksek lisans derecesine sahiptir (York Üniversitesi). Tam zamanlı bir araştırmacı, yazar, tarihçi ve editördür. Özel ilgi alanları arasında sanat, mimari ve tüm medeniyetlerin paylaştığı fikirleri keşfetmek yer almaktadır. ## Zaman çizelgesi - **410 CE - 413 CE**: The [Theodosian Walls](https://www.worldhistory.org/Theodosian_Walls/) are built to better protect [Constantinople](https://www.worldhistory.org/Constantinople/). - **Dec 821 CE - Dec 823 CE**: Thomas the Slav unsuccessfully besieges [Constantinople](https://www.worldhistory.org/Constantinople/). - **1149 CE**: A fleet led by George of [Antioch](https://www.worldhistory.org/Antiochia/) attacks [Constantinople](https://www.worldhistory.org/Constantinople/). ## Bu Çalışmayı Alıntıla ### APA Cartwright, M. (2022, January 03). Theodosius Surları. (B. Aksu, Çevirmen). *World History Encyclopedia*. ### Chicago Cartwright, Mark. "Theodosius Surları." tarafından çevrildi Batuhan Aksu. *World History Encyclopedia*, January 03, 2022. . ### MLA Cartwright, Mark. "Theodosius Surları." tarafından çevrildi Batuhan Aksu. *World History Encyclopedia*, 03 Jan 2022, . ## Lisans & Telif Hakkı Gönderen [Batuhan Aksu](https://www.worldhistory.org/user/batuhanaksu/ "User Page: Batuhan Aksu"), tarihinde yayınlandı 03 January 2022. Telif hakkı bilgileri için lütfen orijinal kaynakları kontrol edin. Lütfen bu sayfadan gidebileceğiniz içeriklerin daha farklı lisans koşullarına sahip olabileceğini unutmayın.