---
title: Herakles'in Kalkanı
author: Joshua J. Mark
translator: Emir Kıraç
source: https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-13078/heraklesin-kalkani/
format: machine-readable-alternate
license: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/)
updated: 2026-06-01
---
# Herakles'in Kalkanı
_Yazan: [Joshua J. Mark](https://www.worldhistory.org/user/JPryst/)_
_Çeviren [Emir Kıraç](https://www.worldhistory.org/user/emir)_
Herakles'in Kalkanı (diğer adıyla *Herakles'in Kalkanı, Aspis Herakleous*), *[Hesiodos](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-785/hesiodos/)* (MÖ sekizinci yüzyılda yaşamıştır) tarzında, kimin yazdığı bilinmeyen Yunan bir şair tarafından yazılmış, 480 heksametre (altılı ölçü) dizeden oluşan bir şiirdir. Yunan kahramanı Herakles (diğer adıyla Herkül) ile yeğeni Iolaus'u ve onların savaş tanrısı [Ares](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-11196/ares/)'in oğlu Cycnus ile yaptıkları savaşı konu alır. Şiirdeki olayların, Herakles'in mit ve efsanelerdeki hayat hikayesinin tam olarak neresinde geçtiği belli değildir. Ancak hikayede Herakles ve Iolaus, Trachis şehrine (Herakles ve ikinci eşi Deinara'nın hayatlarının sonuna doğru yaşadıkları yer; fakat kahramanın doğumu hariç hayatındaki diğer olaylardan veya eşinden metinde hiç bahsedilmez) doğru gitmektedirler ve yolda Cycnus ve Ares ile karşılaşırlar.
Şiirin başlangıçta *Hesiodos*'un özgün bir eseri olduğu düşünülmüş, ancak MÖ üçüncü yüzyıl civarında başka birine ait olduğuna dair şüpheler uyanmıştır. Günümüzde eserin, *Hesiodos*'un tarzında yazan başka bir şaire ait olduğu uzun zaman önce kesinleşmiş olsa da bazı çağdaş kaynaklar eseri hala *Hesiodos*'a mal etmeye devam etmektedir. Şiir, *[Homeros](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-225/homeros/)*'un *[İlyada](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-226/ilyada/)* destanının, [Akhilleus](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-10354/akhilleus/)'un kalkanının anlatıldığı 18. bölümünden büyük ölçüde esinlenmiştir. *The Shield of Heracles*'ın yazarı, bazı dizeleri doğrudan *İlyada*'dan almış, bazılarını ise sadece üzerinde ufak değişiklikler yaparak kullanmıştır; buna rağmen şiirin büyük bir kısmı özgün bir çalışmadır. Eser [Antik Yunan](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-119/antik-yunan/)'da, özellikle MÖ altıncı ve beşinci yüzyıllarda [Atina](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-292/atina/)'da çok popülerdi ve bu hikaye vazolar ile içki kapları üzerindeki sanat eserlerine ilham kaynağı olmuştur.
### **Hikayesi**
Cycnus, Teselya'da hüküm süren, misafirlerini yemeğe davet edip sonra da onları katleden zalim bir despottu. Ayrıca [tanrı](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-10299/tanri/) [Apollon](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-946/apollon/)'un kutsal alanına kurban kesmeye, hediye ve adak bırakmaya giden hacıların da önünü kesip onları soyardı. Bir gün Herakles ve Iolaus savaş arabalarıyla bölgeden geçerken, karşı yönden kendi arabalarıyla gelen Cycnus ve Ares ile karşılaştılar. İki taraf da Apollon'un kutsal alanının yakınında durdu ve Cycnus, Herakles'e teke tek dövüş çağrısında bulundu. Kutsal alanında yakınlarda bulunan Apollon, Herakles'in bu meydan okumayı kabul etmesi için kanını kaynattı (mitlerdeki genel karakteri ve öfkesi düşünüldüğünde Herakles'in aslında hiçbir teşvike ihtiyacı olmasa da). Herakles, Cycnus ile savaştı ve mızrağını boğazına saplayarak onu öldürdü. Bunun üzerine Ares, oğlunun intikamını almak için Herakles'i öldürmeye kalkıştı ancak tanrıça Athena tarafından engellendi. Bu arbedede Herakles, Ares'i uyluğundan yaraladı ve onu alt etti. Tam bu sırada Ares'in diğer oğulları Panik ve Dehşet ortaya çıktı ve yaralı tanrıyı tedavi edilmesi için Olympos Dağı'na geri götürdü. Cycnus, Teselya Kralı Ceyx tarafından gömüldü ve onuruna büyük bir anıt dikildi; ancak Apollon, işlediği birçok kötü amel yüzünden Cycnus'un hafızalardan tamamen silinmesi için Anaurus nehrini taşırarak mezarı sular altında bıraktı ve yok etti.
### **Şiir**
Şiir, Herakles'in güzel annesi Alcmene'nin tasviriyle ve aynı gece hem tanrı Zeus hem de kocası Amphitryon ile birlikte olması sonucu nasıl hamile kaldığını anlatarak başlar; bu birliktelikten ikiz oğulları dünyaya gelir: Herakles (Zeus'un oğlu) ve Iphicles (Amphitryon'un oğlu). Amphitryon, bazı sığırlar yüzünden Alcmene'nin babası Electryon'u öldürmüş ve Alcmene ile birlikte olabilmek için önce kendini affettirmek zorunda kalmıştır. Amphitryon krallığın düşmanlarını bozguna uğratmak için savaştayken Zeus, Amphitryon kılığında Alcmene'ye gelir; gerçek Amphitryon ise savaştan sonra Alcmene'nin yatağına döner. Bu durum Herakles'in tanrıların kralının oğlu olduğunu, Iphicles'in ise tamamen bir ölümlü olduğunu ortaya koyar. Iphicles şiirde hiç görünmez ancak oğlu Iolaus, Herakles'in arabacısıdır (1-56. dizeler).
[  Herkül'ün Yaldızlı Bronz Heykeli Mark Cartwright (CC BY-NC-SA) ](https://www.worldhistory.org/image/1169/gilded-bronze-hercules/ "Gilded Bronze Hercules")Hikayenin kahramanları tanıtıldıktan sonra şiir, Cycnus ile Herakles arasında Apollon'un kutsal alanı yakınındaki meydan okumayı sunar (57-77. dizeler). Ardından Herakles ve Iolaus; hayatları, aile geçmişleri ve Herakles'in kazanacağından emin olduğu dövüş hakkında konuşurlar (78-121. dizeler). Eser daha sonra Herakles'in zırhını kuşanmasını ve savaşa hazırlanmasını betimler (122-138. dizeler) ve şiirin büyük bir kısmını oluşturan kalkanın detaylı tasvirine geçer (139-317. dizeler). Kalkan, bizzat Zeus'un yönlendirmesiyle demirci tanrı [Hephaistos](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-10802/hephaistos/) tarafından yapılmış bir başyapıttır. Parlak altından yapılmış, fildişi ve elektronla süslenmiş, üzerinde çok ince detaylı pek çok figür barındırmaktadır. Kalkan asla kırılmamış veya ezilmemiştir —zaten kırılması da imkansızdır— ve kıvrılan yılanlar, savaşçılar, Zeus ve Ares gibi tanrı figürlerinin tam ortasında Korku ve Çatışma'nın kişileştirilmiş halleri belirgin bir şekilde göze çarpar.
Kalkanın tasviri tamamlandığında, şiir kahramanların savaş alanına yaklaşmasını takip eder (318-326. dizeler); tam bu sırada Athena belirir ve onları uyarır: Cycnus'u öldürdükten sonra cesedin üzerindeki zırhı soymakla veya atlarını almakla dikkatlerini dağıtmamalarını, kendilerine saldıracak olan Ares'e dikkat etmelerini söyler. Herakles'e, Ares'in kalkanının altındaki açıklığı kollamasını ve tanrıyı yaralamak için mızrağını oraya saplamasını tembihler (327-337. dizeler). Sonrasında, Iolaus ve Ares'in kendi arabalarından izlediği, Herakles ile Cycnus arasındaki zorlu dövüşün tasviri gelir. İki savaşçı, Herakles mızrağını Cycnus'un boğazına saplayıp onu öldürene kadar çarpışır (338-423. dizeler).
Herakles, Athena'nın sözlerini hatırlar ve Cycnus'un parıl parıl zırhına hiç bakmaz, gözünü Ares'ten ayırmayıp saldırısına hazırlanır. Ares, Herakles'in üzerine atılır; ancak o devasa kalkan, savaş tanrısının şiddetli saldırısına karşı koyar ve ikili savaşır. Ares mızrağını savurur ama dövüşü kollayan Athena silahın gücünü kırarak yönünü saptırır. Athena, Ares'e Herakles'i öldürmesinin kaderinde olmadığını ve savaşı artık bırakması gerektiğini söyler; ancak Ares, oğlunun ölümü yüzünden çılgına dönmüştür. Kılıcını çeker ve Herakles'ye tekrar saldırır. Herakles, Athena'nın önceden haber verdiği o anı yakalar, Ares'i kalkanının altından, uyluğundan bıçaklar, onu yere serer ve mağlup eder. Ares'in diğer oğulları Panik ve Dehşet bir savaş arabasıyla gelip babalarını kurtarır ve onu Olympos Dağı'na taşırlar (424-466. dizeler). Şiir; Herakles ve Iolaus'un Cycnus'un zırhını almaları, Trachis şehrine doğru yolculuklarına devam etmeleri, Cycnus'un gömülmesi ve Apollon'un, Cycnus ile onun zalimce işlerinin tüm hatırasını silip süpürmek için seli getirmesinin tasvir edilmesiyle (467-480. dizeler) son bulur.
#### Editorial Review
This human-authored definition has been reviewed by our editorial team before publication to ensure accuracy, reliability and adherence to academic standards in accordance with our [editorial policy](https://www.worldhistory.org/static/editorial-policy/).
## Bibliografya
- [Ancient Authors on Heracles](http://people.uncw.edu/deagona/herakles/authors.htm "Ancient Authors on Heracles"), accessed 1 Dec 2016.
- [Harvey, P. *The Oxford Companion To Classical Literature.* Oxford University Press, 1966.](https://www.worldhistory.org/books/1179859359/)
- [Homer. *The Iliad of Homer.* University Of Chicago Press, 2011.](https://www.worldhistory.org/books/0226470490/)
- [The Shield of Heracles translated by H.G. Evelyn-White](http://www.theoi.com/Text/HesiodShield.html "The Shield of Heracles translated by H.G. Evelyn-White"), accessed 1 Dec 2016.
## Yazar Hakkında
Joshua J. Mark, Dünya Tarihi Ansiklopedisi'nin kurucu ortağı ve içerik direktörüdür. Daha önce New York'taki Marist College’de tarih, felsefe, edebiyat ve yazı dersleri vermiştir. Ayrıca pek çok yere seyahat etmiş, Yunanistan ve Almanya’da yaşamıştır.
- [Linkedin Profile](https://www.linkedin.com/pub/joshua-j-mark/38/614/339)
## Bu Çalışmayı Alıntıla
### APA
Mark, J. J. (2026, June 01). Herakles'in Kalkanı. (E. Kıraç, Çevirmen). *World History Encyclopedia*.
### Chicago
Mark, Joshua J.. "Herakles'in Kalkanı." tarafından çevrildi Emir Kıraç. *World History Encyclopedia*, June 01, 2026. .
### MLA
Mark, Joshua J.. "Herakles'in Kalkanı." tarafından çevrildi Emir Kıraç. *World History Encyclopedia*, 01 Jun 2026, .
## Lisans & Telif Hakkı
Gönderen [Emir Kıraç](https://www.worldhistory.org/user/emir/ "User Page: Emir Kıraç"), tarihinde yayınlandı 01 June 2026. Telif hakkı bilgileri için lütfen orijinal kaynakları kontrol edin. Lütfen bu sayfadan gidebileceğiniz içeriklerin daha farklı lisans koşullarına sahip olabileceğini unutmayın.