--- title: Nakşa author: Mark Cartwright translator: Yiğit Doğrusöz source: https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-11328/naksa/ format: machine-readable-alternate license: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/) updated: 2022-05-25 --- # Nakşa _Yazan: [Mark Cartwright](https://www.worldhistory.org/user/markzcartwright/)_ _Çeviren [Yiğit Doğrusöz](https://www.worldhistory.org/user/yiitdorusz)_ 430 km² yüzölçümüyle Nakşa, Kiklad takımadalarının en büyük adasıdır. Ada, en müreffeh dönemlerini erken Tunç Çağı'nda ve yine Arkaik ve Klasik dönemlerde yaşadı. ### Mitolojide Nakşa Yunan mitolojisinin bazı versiyonlarında, adada Zeus'tan daha az olmayan bir figür yetiştirildi ve ona orada koyunların hamisi Zeus Melosios olarak tapıldı. Apollo ayrıca ada ile ilişkilendirildi ve yerel olarak keçiler, çobanlar ve çiçekçiler ile ilişkilendirildi. Savaş tanrısı ve Olympos tanrıları arasında baş belası olan [Ares](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-11196/ares/), adanın bağırsaklarına sığındı - *siderorotin petran* olarak tanımlanır - demir yiyen kayanın yeri (zımpara yani adanın Yunan heykellerinde sıklıkla kullanılan mermeri cilalamak için kullanılan ünlü ihracat malzemesi anlamına gelir). Ancak adaya en yakın olan [tanrı](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-10299/tanri/) [Dionysos](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-10327/dionysos/)'tur. Yunan mitinde adada doğduğuna inanılırdı ve ayrıca şarap tanrısı [Ariadne](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-15609/ariadne/)'nin Theseus tarafından reddedilmesinden sonra burada evlendiğinde de burdaydı. Ariadne'nin yaşamı, ölümü ve yeniden doğuşuna adadaki büyük bir doğa festivalinde tapınılırdı. ### Tarihsel Bakış Ada ilk kez Neolitik dönemde meskun edilmiş ve 4. binyılda önemli işgal belirtileri görülmüştür. Bazı rivayetlerde ada, adını adaya yerleşen Karyalıların kralı Naxos'tan almıştır. 3. binyıldan itibaren Kikladlar, mermerden yontulmuş minimalist ayakta figürler için bir tutkuya sahip olan farklı Kiklad heykeliyle örneklenen kendine özgü bir kültür sergiledi. Orta Tunç Çağı'ndan itibaren, Nakşalılar ve Kikladlılar, Girit'e dayanan Minos uygarlığından ve daha sonra anakaraya dayalı Miken uygarlığından etkilenmiştir - bu etkilenme hem mimaride hem de sanatta kanıtlanmıştır. Bu dönemde en önemli yerleşim batı kıyısında bulunan Grotta idi. İonia'dan gelen yerleşimciler adayı MÖ 1025'te işgal etti. MÖ 8. yüzyılda ada, yerel mermer ve zımparalarının ihracatı yoluyla koloniler kuracak kadar zengindi. Naxos, Chalkis ile ortak bir girişimde, adadaki ilk Yunan kolonisi olan MÖ 735'te Sicilya'da Nakşa şehrini kurdu. Nakşa'nın zenginliğinin bir başka örneği, Delos (ünlü mermer aslanlar) ve Delphi (ünlü [Sfenks](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-764/sfenks/)) gibi büyük kutsal alanlarda yapılan çeşitli anıtsal adaklardır. Ancak, MÖ 6. yüzyılın sonlarında, Atinalı müttefiki Peisistratus'un yardımıyla tiran Lygdamis'in adanın kontrolünü ele geçirmesiyle Nakşa siyasi ve kültürel zirvesinin tadını çıkardı. Bu dönemde, kutsal alanların çeşitli tapınaklarını iyileştirmek için kapsamlı bir yeniden inşa programı vardı ve Nakşa, Kiklad Adaları'ndaki baskın güç haline geldi. MÖ 5. yüzyılda, Naxian denizcileri MÖ 499'da adayı işgal etmeye çalışan istilacı Persleri desteklediğinde, ada Ionia'ya karşı bir devrimin merkezi haline geldi. Strateji başarısız oldu, ancak MÖ 490'da Persler bir kez daha saldırdı ve bu kez adayı yağmaladı, adanın sakinlerini katletmemiş fakat köleleştirilmiş halde bıraktı. Sonuç olarak, Salamis (MÖ 480) ve Plataea (MÖ 479) savaşlarında, Naxians, trireme filosuyla, Perslere karşı Atinalıların yanında yer aldı. MÖ 474'te Nakşa, Delos Birliği'nin bir üyesi oldu. Bununla birlikte, MÖ 467'de Nakşa, Birliğin [Atina](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-292/atina/) egemenliğine karşı isyan etti, ancak nihayetinde ada hizaya getirildi ve MÖ 450'den itibaren bir Atinalı din adamı, Atina'ya ödenecek daha düşük bir haraçla da olsa, adada yarı bağımlı bir statü kurdu. Nakşa, MÖ 41'de Romalılar tarafından alındı ve Bizans döneminde, MS 5. ve 6. yüzyıllarda, [Apollon](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-946/apollon/) tapınağı da dahil olmak üzere birçok pagan tapınağı Hıristiyan kiliselerine dönüştürüldü. [ ![Cycladic Figurines](https://www.worldhistory.org/img/r/p/500x600/1384.jpg?v=1767625988) Kiklad Figürleri Mark Cartwright (CC BY-NC-SA) ](https://www.worldhistory.org/image/1384/cycladic-figurines/ "Cycladic Figurines")### Arkeolojik Alanlar Nakşa'nın Apollo, [Demeter](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-778/demeter/) ve Dionysos'a adanmış önemli tapınakları ve diğer tanrılar için kutsal olan daha küçük birkaç yeri vardı. Apollon tapınağı, ana adaya dar bir kara şeridi ile bağlanan Palatia adacığı üzerinde yer almaktadır. Alan bilindiği üzere Ariadne'nin Theseus tarafından terk edildiği ve ardından Dionysos tarafından alındığı yerdi. Temelleri ve prodromos'un iç cellaya girişi - Portara (6 m yüksekliğinde ve 3.5 m genişliğinde) dışında bugün MÖ 6. yüzyıldan kalma İon tapınağından hiçbir şey kalmamıştır. Ancak bir zamanlar 59 x 28 metre boyutlarındaki [tapınak](https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-196/tapinak/) Yunanistan'daki herhangi bir tapınakla rekabet edebilirdi. Demeter tapınağı, Arkaik dönemde Ano Sagri yerleşiminin yakınında inşa edilmiştir, ancak tapınak, MÖ 8. yüzyılda geleneksel bereket tanrıları Demeter ve Kore'ye ibadetin odak noktası olmuş olabilir. MÖ 530'dan itibaren mermer kullanılarak yeni bir İyonik tapınak inşa edildi. Klasik mimarinin erken bir örneğidir ve cellanın ikinci katını ortadan kaldıran ilk tapınaklardan biridir ve bunun sonucunda çatıyı desteklemek için iç sütunların yüksekliği artar. Dionysos'a Miken döneminden beri adada tapınılırdı ve ayakta kalan Dionysos tapınağı Glinado köyünün yakınında bulunuyor. Erken Klasik tapınak mimarisinin bir başka örneğidir. Günümüzdeki kalıntılar MÖ 550 yılına aittir, ancak bu yapının her biri diğerinin üzerine inşa edilmiş üç eski tapınağın üzerine inşa edildiğine dair kanıtlar vardır. Önceki tapınaklar da Dionysos'a adanmıştı ve yakındaki Biblinis nehrinden gelen seller tarafından yok edildi. Son tapınak MS 2. yüzyılda Hristiyanlar tarafından yıkılmış ve yerine St. George'a adanmış bir kilise inşa edilmiştir. Alanın bir başka ilginç özelliği de, günümüze ulaşan az sayıda mermer kaplı örnekten biri olan MÖ 6. yy'a ait bir kuyudur. #### Editorial Review This human-authored definition has been reviewed by our editorial team before publication to ensure accuracy, reliability and adherence to academic standards in accordance with our [editorial policy](https://www.worldhistory.org/static/editorial-policy/). ## Bibliografya - Ananiades, D. *Ancient Greece: Temples & Sanctuaries.* Toubis, Athens, 2010 - Hornblower, S. (ed). *The Oxford Classical Dictionary.* OUP, Oxford, 2012 - Kinzl, K.H. (ed). *A Companion to the Classical Greek World.* Wiley-Blackwell, London, 2012 ## Yazar Hakkında Mark, WHE'nin Yayın Direktörü olup Siyaset Felsefesi alanında yüksek lisans derecesine sahiptir (York Üniversitesi). Tam zamanlı bir araştırmacı, yazar, tarihçi ve editördür. Özel ilgi alanları arasında sanat, mimari ve tüm medeniyetlerin paylaştığı fikirleri keşfetmek yer almaktadır. ## Zaman çizelgesi - **c. 5000 BCE**: The [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/) are first inhabited by settlers from Asia Mnior. - **3000 BCE - 2200 BCE**: The first archaeological evidence of organised communities in the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/). - **3000 BCE - 2000 BCE**: Distinctive minimalistic standing marble figurines are produced in the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/). - **2200 BCE - 1700 BCE**: Evidence of town planning and more sophisticated [architecture](https://www.worldhistory.org/disambiguation/architecture/) in the Cylades. - **1700 BCE - 1400 BCE**: The [culture](https://www.worldhistory.org/disambiguation/culture/) in the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/) is increasingly influenced by [Minoan](https://www.worldhistory.org/disambiguation/Minoan/) [Crete](https://www.worldhistory.org/crete/). - **1400 BCE - 1100 BCE**: [Culture](https://www.worldhistory.org/disambiguation/culture/) in the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/) is increasingly influenced by the [Mycenaean civilization](https://www.worldhistory.org/Mycenaean_Civilization/) of mainland [Greece](https://www.worldhistory.org/greece/). - **c. 1025 BCE**: Migrants from [Ionia](https://www.worldhistory.org/ionia/) settle on [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/). - **700 BCE - 600 BCE**: Temples are built in honour of [Apollo](https://www.worldhistory.org/apollo/), [Demeter](https://www.worldhistory.org/demeter/) and [Dionysos](https://www.worldhistory.org/Dionysos/) on the island of [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/). - **600 BCE - 300 BCE**: [Dionysos](https://www.worldhistory.org/Dionysos/) appears on the coins of [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/), Mende and various other [Greek](https://www.worldhistory.org/disambiguation/greek/) [city](https://www.worldhistory.org/city/) states. - **c. 560 BCE**: [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/) dedicates a large [column](https://www.worldhistory.org/column/) and [sphinx](https://www.worldhistory.org/sphinx/) to the oracle of [Apollo](https://www.worldhistory.org/apollo/) at [Delphi](https://www.worldhistory.org/delphi/). - **c. 499 BCE**: [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/) is attacked by [Darius](https://www.worldhistory.org/disambiguation/darius/)' Persian forces. - **490 BCE**: [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/) is attacked for a second time by Persian forces. - **478 BCE**: Many Cycladic states join the Athenian led [Delian League](https://www.worldhistory.org/Delian_League/) as a defence against Persian agression. - **c. 467 BCE**: The island of [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/) rebels against Athenian dominance of the [Delian League](https://www.worldhistory.org/Delian_League/). - **431 BCE - 404 BCE**: The Cycladic [city](https://www.worldhistory.org/city/) states side with [Athens](https://www.worldhistory.org/Athens/) in the [Peloponnesian war](https://www.worldhistory.org/Peloponnesian_War/) against [Sparta](https://www.worldhistory.org/sparta/) and her allies. - **377 BCE - 355 BCE**: The Cycladic [city](https://www.worldhistory.org/city/) states join [Athens](https://www.worldhistory.org/Athens/) in the Second Athenian League against [Sparta](https://www.worldhistory.org/sparta/) . - **166 BCE**: [Rome](https://www.worldhistory.org/Rome/) gives dominion over the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/) to [Athens](https://www.worldhistory.org/Athens/). - **41 BCE**: [Rome](https://www.worldhistory.org/Rome/) takes control over [Naxos](https://www.worldhistory.org/Naxos/) in the [Cyclades](https://www.worldhistory.org/Cyclades/). ## Bu Çalışmayı Alıntıla ### APA Cartwright, M. (2022, May 25). Nakşa. (Y. Doğrusöz, Çevirmen). *World History Encyclopedia*. ### Chicago Cartwright, Mark. "Nakşa." tarafından çevrildi Yiğit Doğrusöz. *World History Encyclopedia*, May 25, 2022. . ### MLA Cartwright, Mark. "Nakşa." tarafından çevrildi Yiğit Doğrusöz. *World History Encyclopedia*, 25 May 2022, . ## Lisans & Telif Hakkı Gönderen [Yiğit Doğrusöz](https://www.worldhistory.org/user/yiitdorusz/ "User Page: Yiğit Doğrusöz"), tarihinde yayınlandı 25 May 2022. Telif hakkı bilgileri için lütfen orijinal kaynakları kontrol edin. Lütfen bu sayfadan gidebileceğiniz içeriklerin daha farklı lisans koşullarına sahip olabileceğini unutmayın.