---
title: Enuma Elisz – babiloński epos  o stworzeniu – pełny tekst
author: Joshua J. Mark
translator: Agnieszka Różycka
source: https://www.worldhistory.org/trans/pl/2-225/enuma-elisz---babilonski-epos--o-stworzeniu---peln/
format: machine-readable-alternate
license: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/)
updated: 2025-11-21
---

# Enuma Elisz – babiloński epos  o stworzeniu – pełny tekst

_Autor: [Joshua J. Mark](https://www.worldhistory.org/user/JPryst/)_
_Tłumaczenie: [Agnieszka Różycka](https://www.worldhistory.org/user/agnesrose)_

Enuma Elisz (znana również jako *Siedem tablic stworzenia*) to babiloński mit o stworzeniu świata, którego tytuł pochodzi od pierwszych słów utworu: „Gdy w górze” (*Enūma eliš* w języku akadyjskim). Mit opowiada historię wielkiego boga Marduka, który zwycięża siły chaosu i ustanawia porządek podczas aktu stworzenia świata.

Wszystkie tabliczki zawierające ten mit (znany również jako *Enuma Elisz*) zostały odnalezione w Aszurze, Kisz, bibliotece Aszurbanipala w Niniwie, Sultantepe i innych stanowiskach archeologicznych, a ich datowanie wskazuje na około 1200 rok p.n.e. Jednak kolofony (noty końcowe) tych tabliczek wskazują, że są one kopiami znacznie starszej wersji mitu, pochodzącej z czasów sprzed panowania Hammurabiego z Babilonu (1792–1750 p.n.e.) — króla, który wyniósł boga Marduka do rangi patrona Babilonu. Uważa się, że poemat w obecnej formie, z Mardukiem jako bohaterem, stanowi przeredagowaną wersję jeszcze starszego dzieła sumeryjskiego.

[ ![Mesopotamian Epic of Creation Tablet](https://www.worldhistory.org/img/r/p/500x600/3131.jpg?v=1772292845-1724656206) Mezopotamska Tablica Eposu o Stworzeniu Osama Shukir Muhammed Amin (Copyright) ](https://www.worldhistory.org/image/3131/mesopotamian-epic-of-creation-tablet/ "Mesopotamian Epic of Creation Tablet")Ponieważ Marduk, bohater młodych bogów w ich wojnie przeciwko Tiamat, pochodzi z Babilonu, uważa się, że w pierwotnej wersji opowieści główną rolę odgrywał sumeryjski Ea (Enki) lub Enlil. W kopii odnalezionej w Aszurze główną postacią jest bóg Aszur, co było zgodne ze zwyczajem miast Mezopotamii — bóg danego miasta zawsze był uważany za najważniejszego i najpotężniejszego. Marduk, bóg Babilonu, odgrywa tak znaczącą rolę w opowieści głównie dlatego, że większość odnalezionych kopii pochodzi od babilońskich skrybów. Mimo to Ea nadal odgrywa istotną rolę w babilońskiej wersji Enuma Elisz, ponieważ to on stworzył ludzkość.

### Streszczenie opowieści

Opowieść, będąca jednym z najstarszych znanych mitów na świecie, dotyczy narodzin bogów oraz stworzenia wszechświata i ludzkości. Na początku istniała jedynie niezróżnicowana woda wirująca w chaosie. Z tego wiru wody podzieliły się na słodką, świeżą wodę — znaną jako bóg Apsu — oraz słoną, gorzką wodę — boginię Tiamat. Po tym rozróżnieniu, z połączenia tych dwóch bytów narodzili się młodsi bogowie.

Ci młodzi bogowie byli jednak niezwykle hałaśliwi — zakłócali sen Apsu nocą i rozpraszali go w ciągu dnia, uniemożliwiając mu pracę. Za radą swojego wezyra, Mummu, Apsu postanawia zabić młodszych bogów. Tiamat, dowiedziawszy się o ich planie, ostrzega swojego najstarszego syna, Enkiego (znanego też jako Ea), a ten usypia Apsu i zabija go. Z pozostałości Apsu Enki tworzy swój dom.

Tiamat, która wcześniej wspierała młodszych bogów, teraz wpada w gniew, że zabili jej towarzysza. Zasięga rady u boga Quingu, który doradza jej wypowiedzenie wojny młodszym bogom. Tiamat nagradza Quingu Tablicami Przeznaczenia, które legitymizują władzę boga i pozwalają kontrolować losy — Quingu nosi je dumnie jako napierśnik. Z Quingu jako swoim czempionem Tiamat przyzywa siły chaosu i stwarza jedenaście przerażających potworów, by zniszczyć swoje dzieci.

Ea, Enki i młodsi bogowie bezskutecznie walczą z Tiamat, aż spośród nich wyłania się czempion — Marduk — który przysięga, że pokona Tiamat. Marduk zwycięża Quingu i zabija Tiamat, strzelając do niej strzałą, która rozcina jej ciało na dwoje; z jej oczu wypływają wody Tygrysu i Eufratu. Z ciała Tiamat Marduk tworzy niebo i ziemię, wyznacza bogom różne obowiązki i przywiązuje jedenaście stworzeń Tiamat do swoich stóp jako trofea (ku wielkiej radości pozostałych bogów), po czym umieszcza ich wizerunki w swoim nowym domu. Zabiera także Tablice Przeznaczenia od Quingu, tym samym legitymizując swoje panowanie.

Po tym, jak bogowie wychwalają go za wielkie zwycięstwo i kunszt stworzenia, Marduk naradza się z bogiem Ea (bogiem mądrości) i postanawia stworzyć ludzi z pozostałości tego boga, który namówił Tiamat do wojny. Quingu zostaje uznany za winnego i zabity, a z jego krwi Ea tworzy Lullu — pierwszego człowieka — który ma pomagać bogom w ich wiecznym zadaniu utrzymywania porządku i odpierania chaosu.

Jak głosi poemat: „Ea stworzył ludzkość / Na którą nałożył służbę bogom, a bogów uwolnił” (Tablica VI, wersy 33–34). Następnie Marduk „zorganizował podziemny świat” i rozdzielił bogów do wyznaczonych im miejsc (Tablica VI, wersy 43–46). Poemat kończy się na Tablicy VII długą pochwałą Marduka za jego dokonania.

### Komentarz

Enuma Elisz stała się później inspiracją dla hebrajskich skrybów, którzy stworzyli tekst znany dziś jako biblijna Księga Rodzaju. Przed XIX wiekiem Biblia była uważana za najstarszą księgę świata, a jej narracje za całkowicie oryginalne. Jednak w połowie XIX wieku europejskie muzea, a także instytucje akademickie i religijne, zaczęły sponsorować wykopaliska w Mezopotamii, aby znaleźć fizyczne dowody potwierdzające historyczną prawdziwość opowieści biblijnych. Wykopaliska przyniosły jednak zupełnie odwrotny rezultat — gdy pismo klinowe zostało odszyfrowane, okazało się, że wiele narracji biblijnych ma mezopotamskie pochodzenie.

Słynne opowieści, takie jak Upadek Człowieka i Wielki Potop, zostały pierwotnie wymyślone i zapisane w Sumerze, następnie przetłumaczone i zmodyfikowane w Babilonie, a później przerobione przez Asyryjczyków, zanim zostały wykorzystane przez hebrajskich skrybów w wersjach, które pojawiają się w Biblii. Chociaż podstawowy schemat narracyjny biblijnych opowieści i mezopotamskich mitów jest do siebie bardzo zbliżony, istnieją między nimi istotne różnice, na które zwraca uwagę badacz Stephen Bertman:

> Zarówno Księga Rodzaju, jak i Enuma Elisz to teksty religijne, które opisują i celebrują początki kulturowe: Księga Rodzaju przedstawia genezę i założenie narodu żydowskiego pod przewodnictwem Pana, natomiast Enuma Elisz opowiada o powstaniu i ustanowieniu Babilonu pod wodzą boga Marduka. W obu dziełach zawarta jest opowieść o stworzeniu kosmosu i człowieka. Każdy z tekstów rozpoczyna się opisem wodnego chaosu i pierwotnej ciemności, która wypełniała wszechświat. Następnie pojawia się światło, które zastępuje ciemność. Potem powstają niebiosa, w których umieszczone zostają ciała niebieskie. Na końcu stworzony zostaje człowiek. Pomimo tych podobieństw, oba przekazy różnią się od siebie bardziej, niż są do siebie podobne. (312)

W trakcie adaptowania mezopotamskiej opowieści o stworzeniu na własne potrzeby, hebrajscy skrybowie uprościli narrację i skupili ją tematycznie, zachowując jednak koncepcję wszechmocnego bóstwa, które przynosi porządek z chaosu. Marduk, w Enuma Elisz, ustanawia rozpoznawalny porządek świata — podobnie jak Bóg w opowieści z Księgi Rodzaju — a ludzie mają obowiązek dostrzec ten wielki dar i oddawać cześć bóstwu poprzez służbę. W Mezopotamii wierzono wręcz, że ludzie są współpracownikami bogów, odpowiedzialnymi za utrzymanie daru stworzenia i odpieranie sił chaosu.

### Enuma Elisz w Babilonie

Marduk zyskał znaczenie w Babilonie za panowania Hammurabiego i szybko prześcignął dawną patronkę miasta, Inannę/Isztar, pod względem popularności. W rzeczywistości, za rządów Hammurabiego, wiele wcześniej czczonych bogiń zostało zastąpionych przez bogów męskich. Enuma Elisz, wychwalająca Marduka jako najpotężniejszego ze wszystkich bogów, zyskała więc coraz większą popularność, w miarę jak sam Marduk rósł w znaczeniu, a jego miasto — Babilon — w potędze. Badacz Jeremy Black pisze:

> Wzrost kultu Marduka był ściśle związany z politycznym awansem Babilonu — od miasta-państwa do stolicy imperium. Począwszy od okresu kasyckiego, Marduk stawał się coraz ważniejszy, aż autor Babilońskiego Eposu o Stworzeniu mógł utrzymywać, że Marduk nie tylko był królem wszystkich bogów, lecz że wielu z nich stanowiło jedynie aspekty jego osobowości. (128)

Enuma Elisz była szeroko czytana i recytowana w całej Mezopotamii, lecz szczególne znaczenie miała podczas Święta Nowego Roku w Babilonie. W trakcie tego święta posąg Marduka był wynoszony ze świątyni i, wśród świętujących tłumów, prowadzony w procesji ulicami miasta, poza jego bramy, by „odpocząć” w specjalnie zbudowanym na tę okazję małym domku. Enuma Elisz — a zwłaszcza, jak się przypuszcza, pochwały z Tablicy VII — była wówczas śpiewana lub recytowana podczas tej uroczystej procesji.

### Tekst Enuma Elisz

Poniższe tłumaczenie pochodzi z książki *Mesopotamian Creation* *Stories* autorstwa W.G. Lamberta i jest udostępnione na licencji Creative Commons za pośrednictwem strony internetowej Etana:

**Enuma Elisz (Babiloński epos o stworzeniu)**

**Tablica I**

> 1 Gdy nie istniały jeszcze niebiosa w górze,
> 2 I ziemia w dole nie była jeszcze stworzona —
> 3 Istniał Apsû, pierwszy w porządku, ich zrodziciel,
> 4 I demiurgini Tiamat, która wszystkich ich zrodziła;
> 5 Ich wody były ze sobą zmieszane,
> 6 Zanim powstały łąki i trzciny na bagnach —
> 7 Gdy żaden z bogów nie został jeszcze uformowany
> 8 Ani nie zaistniał, gdy nie wyznaczono jeszcze przeznaczeń,
> 9 Bogowie zostali stworzeni w ich wnętrzu:
> 10 Lahmu i Lahamu zostali uformowani i zaistnieli.
> 11 Gdy rośli i nabierali postury,
> 12 Zostali stworzeni Anszar i Kiszar, którzy ich przewyższali.
> 13 Przedłużali swe dni, mnożyli swoje lata.
> 14 Anu, ich syn, mógł dorównać swoim ojcom.
> 15 Anu, syn, dorównał Anszarowi,
> 16 A Anu zrodził Nudimmuda, równego sobie.
> 17 Nudimmud był czempionem wśród swoich ojców:
> 18 Głęboko przenikliwy, mądry, o potężnej sile;
> 19 Znacznie potężniejszy niż zrodziciel jego ojca, Anszar,
> 20 Nie miał sobie równych wśród bogów, swoich braci.
> 21 Boscy bracia zebrali się razem,
> 22 Ich wrzawa stała się głośna, wprawiając Tiamat w zamęt.
> 23 Drażnili nerwy Tiamat,
> 24 A swym tańcem wzbudzali trwogę w Andurunie.
> 25 Apsû nie uciszał ich wrzawy,
> 26 A Tiamat milczała, stając wobec nich.
> 27 Ich postępowanie było jej niemiłe,
> 28 Lecz choć ich zachowanie nie było dobre, pragnęła ich oszczędzić.
> 29 Wtedy Apsû, zrodziciel wielkich bogów,
> 30 Zawołał Mummu, swego wezyra, i rzekł do niego:
> 31 „Wezyrze Mummu, który sprawiasz mi przyjemność,
> 32 Chodź, udajmy się do Tiamat!”
> 33 Poszli i usiedli naprzeciw Tiamat,
> 34 Naradzając się o bogach, swoich synach.
> 35 Apsû otworzył usta
> 36 I przemówił do Tiamat:
> 37 „Ich zachowanie stało się dla mnie nieznośne,
> 38 Nie mogę odpoczywać za dnia ani spać w nocy.
> 39 Zniszczę ich i rozbiję ich sposób życia,
> 40 Aby zapanowała cisza i byśmy mogli spać.”
> 41 Gdy Tiamat to usłyszała,
> 42 Wpadła w gniew i zawołała do swego małżonka,
> 43 Krzyczała w udręce, kipiąc wewnętrznie,
> 44 Ubolewała nad (planowanym) złem:
> 45 „Jak możemy zniszczyć to, co zrodziliśmy?
> 46 Choć ich zachowanie sprawia ból, uczyńmy karność łagodną.”
> 47 Mummu przemówił, doradzając Apsû —
> 48 (Jak przystało) na buntowniczego wezyra była to rada Mummu —
> 49 „Zniszcz, mój ojcze, ten bezprawny sposób życia,
> 50 Abyś mógł odpoczywać za dnia i spać w nocy!”
> 51 Apsû był zadowolony z tej rady, jego oblicze jaśniało,
> 52 Ponieważ uknuł zło przeciw bogom, swoim synom.
> 53 Mummu objął szyję Apsû,
> 54 Usiadł na jego kolanach, całując go.
> 55 To, co uknuli podczas narady,
> 56 Zostało doniesione bogom, ich synom.
> 57 Bogowie usłyszeli to i wpadli w popłoch.
> 58 Ogarnęła ich cisza i usiedli w milczeniu.
> 59 Ea, który przewyższa wszystkich wiedzą, biegły i uczony,
> 60 Ea, który zna wszystko, przejrzał ich podstęp.
> 61 Ukształtował zaklęcie i uczynił je wszechogarniającym,
> 62 Wykonał je doskonale jako najwyższy — jego czyste zaklęcie.
> 63 Wypowiedział je i umieścił na wodach,
> 64 Spuścił sen na niego, gdy ten pogrążył się w głębokim śnie.
> 65 Uśpił Apsû, wylewając nań sen,
> 66 A Mummu, doradca, zaniemówił z przerażenia.
> 67 Rozciął ścięgna Apsû, zerwał mu koronę,
> 68 Zabrał jego aurę i przywdział ją sam.
> 69 Związał Apsû i zabił go;
> 70 Mummu uwięził i potraktował surowo.
> 71 Na Apsû założył swoją siedzibę,
> 72 A Mummu trzymał na uwięzi, z powrozem w dłoni.
> 73 Gdy Ea związał i zgładził swoich wrogów,
> 74 Osiągnął zwycięstwo nad przeciwnikami,
> 75 Spoczął spokojnie w swojej komnacie,
> 76 Nazwał ją Apsû i ustanowił tam świątynie.
> 77 Następnie założył w niej swoje mieszkanie,
> 78 I Ea oraz Damkina, jego żona, zasiedli w blasku.
> 79 W komnacie przeznaczeń, w sali archetypów,
> 80 Najmędrszy z mędrców, mędrzec bogów, Be-l został poczęty.
> 81 W Apsû narodził się Marduk,
> 82 W czystym Apsû narodził się Marduk.
> 83 Ea, jego ojciec, go zrodził,
> 84 Damkina, jego matka, go urodziła.
> 85 Ssał piersi bogiń,
> 86 Piastunka go wychowała i napełniła trwogą.
> 87 Jego postać była doskonale ukształtowana, a spojrzenie oczu olśniewające,
> 88 Jego wzrost był męski, od początku był potężny.
> 89 Anu, zrodziciel jego ojca, ujrzał go,
> 90 Rozradował się i uśmiechnął; jego serce napełniło się radością.
> 91 Anu uczynił go doskonałym: jego boskość była niezwykła,
> 92 I stał się bardzo wyniosły, przewyższając ich atrybutami.
> 93 Jego członki były niewyobrażalnie cudowne,
> 94 Niepojęte dla umysłu, trudne nawet do spojrzenia.
> 95 Miał czworo oczu, czworo uszu,
> 96 Z jego ust tryskał płomień, gdy je poruszał.
> 97 Jego cztery uszy stały się wielkie,
> 98 A jego oczy również ogarniały wszystko.
> 99 Jego postać była wyniosła i przewyższała bogów,
> 100 Jego członki były doskonałe, jego natura — wyższa.
> 101 „Mari-utu, Mari-utu,
> 102 Syn, bóg Słońca, bóg Słońca bogów.”
> 103 Spowity był aurą Dziesięciu Bogów — tak wielka była jego siła,
> 104 Pięćdziesiąt Trwóg zostało mu przypisanych.
> 105 Anu stworzył i zrodził cztery wiatry,
> 106 Przekazał je jemu: „Mój synu, niech wirują!”
> 107 Stworzył pył i posłał huragan, by go unosił,
> 108 Wzbudził falę, by wzniecić trwogę w Tiamat.
> 109 Tiamat była zdezorientowana; dniem i nocą była w szale,
> 110 Bogowie nie zaznali spoczynku, oni…
> 111 W swych umysłach knuli zło,
> 112 I zwrócili się do swojej matki Tiamat:
> 113 „Gdy Apsû, twój małżonek, został zabity,
> 114 Nie stanęłaś u jego boku, lecz siedziałaś w milczeniu.
> 115 Ukształtowano cztery straszliwe wiatry,
> 116 By wprawić cię w zamęt, a my nie możemy spać.
> 117 Nie pomyślałaś o Apsû, swoim małżonku,
> 118 Ani o Mummu, który jest więźniem. Teraz siedzisz sama.
> 119 Odtąd będziesz w szaleńczym zamęcie!
> 120 A my, którzy nie zaznajemy spoczynku — nie kochasz nas!
> 121 Rozważ nasz ciężar, nasze oczy są zapadnięte.
> 122 Złam nieugięte jarzmo, abyśmy mogli spać.
> 123 Podejmij walkę, pomścij ich!
> 124 \[…\] … zniszcz ich całkowicie!”
> 125 Tiamat usłyszała to — przemowa przypadła jej do gustu,
> 126 (Powiedziała:) „Stwórzmy demony, jak doradziliście.”
> 127 Bogowie zgromadzili się w jej wnętrzu.
> 128 Powzięli \[zamiar zła\] przeciw bogom, swoim zrodzicielom.
> 129 Oni \[…\] i opowiedzieli się po stronie Tiamat,
> 130 Zawzięcie knując, niestrudzeni nocą i dniem,
> 131 Żądni bitwy, wściekli, burzliwi,
> 132 Utworzyli zastępy, by wywołać konflikt.
> 133 Matka Hubur, która wszystko formuje,
> 134 Dostarczyła niepowstrzymane bronie i zrodziła olbrzymie węże.
> 135 Miały ostre zęby, były bezlitosne \[…\]
> 136 Zamiast krwi wypełniła ich ciała trucizną.
> 137 Przyodziała przerażające potwory w trwogę,
> 138 Obdarzyła je aurą i uczyniła je podobnymi do bogów.
> 139 (Powiedziała:) „Niech ich obserwator zginie w słabości,
> 140 Niech nieustannie nacierają i nigdy się nie cofają.”
> 141 Stworzyła Hydrę, Smoka, Włochatego Bohatera,
> 142 Wielkiego Demona, Dzikiego Psa i Człowieka-Skorpiona,
> 143 Zawzięte demony, Człowieka-Rybę i Człowieka-Byka,
> 144 Nosicieli bezlitosnych broni, nieustraszonych w obliczu bitwy.
> 145 Jej rozkazy były potężne, nie do odparcia.
> 146 Łącznie stworzyła jedenaście takich istot.
> 147 Spośród bogów, swoich synów, których uczyniła swym wojskiem,
> 148 Wyniosła Quingu i wywyższyła go spośród nich.
> 149 Dowództwo nad armią, kierowanie zastępem,
> 150 Noszenie broni, prowadzenie kampanii, mobilizację konfliktu,
> 151 Najwyższą władzę w bitwie, naczelne dowództwo,
> 152 Powierzyła jemu i osadziła go na tronie.
> 153 „Rzuciłam na ciebie zaklęcie i wyniosłam cię wśród bogów,
> 154 Powierzyłam ci władzę nad wszystkimi bogami.
> 155 Jesteś naprawdę wyniesiony, mój małżonku, jesteś sławny,
> 156 Niech twoje rozkazy przeważają nad wszystkimi Anunnaki.”
> 157 Dała mu Tablicę Przeznaczenia i przymocowała ją do jego piersi,
> 158 (Mówiąc:) „Twój rozkaz nie może być zmieniony; niech słowa z twoich ust będą niezachwiane.”
> 159 Gdy Quingu został wyniesiony i otrzymał władzę Anu,
> 160 Ustanowił przeznaczenia dla bogów, jej synów:
> 161 „Niech słowa z waszych ust ujarzmią boga ognia,
> 162 Niech wasza trucizna, przez nagromadzenie, stłumi agresję.”

**Tablica II**

> 1 Tiamat zgromadziła swoje stworzenia
> 2 I zorganizowała bitwę przeciw bogom, swoim potomkom.
> 3 Od tej pory Tiamat knuła zło z powodu Apsû.
> 4 Ea dowiedział się, że przygotowała konflikt.
> 5 Ea usłyszał o tej sprawie,
> 6 Zamilkł w swojej komnacie i usiadł nieruchomo.
> 7 Po namyśle, gdy jego gniew ustąpił,
> 8 Skierował kroki do Anszara, swego ojca.
> 9 Wszedł przed oblicze ojca swego zrodziciela, Anszara,
> 10 I opowiedział mu o wszystkich knowaniach Tiamat.
> 11 „Ojcze mój, Tiamat, nasza matka, poczęła nienawiść do nas,
> 12 W swej dzikiej furii utworzyła zastęp.
> 13 Wszyscy bogowie zwrócili się ku niej,
> 14 Nawet ci, których wy (pl.) zrodziliście, stanęli po jej stronie.
> 15 Oni \[…\] i opowiedzieli się za Tiamat,
> 16 Zawzięcie knując, niestrudzeni nocą i dniem,
> 17 Żądni bitwy, wściekli, burzliwi,
> 18 Utworzyli zastępy, by wywołać konflikt.
> 19 Matka Hubur, która wszystko formuje,
> 20 Dostarczyła niepowstrzymane bronie i zrodziła olbrzymie węże.
> 21 Miały ostre zęby, były bezlitosne.
> 22 Zamiast krwi wypełniła ich ciała trucizną.
> 23 Przyodziała przerażające potwory w trwogę,
> 24 Obdarzyła je aurą i uczyniła je podobnymi do bogów.
> 25 (Powiedziała:) „Niech ich obserwator zginie w słabości,
> 26 Niech nieustannie nacierają i nigdy się nie cofają.”
> 27 Stworzyła Hydrę, Smoka, Włochatego Bohatera,
> 28 Wielkiego Demona, Dzikiego Psa i Człowieka-Skorpiona,
> 29 Zawzięte demony, Człowieka-Rybę i Człowieka-Byka,
> 30 Nosicieli bezlitosnych broni, nieustraszonych w obliczu bitwy.
> 31 Jej rozkazy były potężne, nie do odparcia.
> 32 Łącznie stworzyła jedenaście takich istot.
> 33 Spośród bogów, swoich synów, których uczyniła swym wojskiem,
> 34 Wyniosła Quingu i wywyższyła go spośród nich.
> 35 Dowództwo nad armią, kierowanie zastępem,
> 36 Noszenie broni, prowadzenie kampanii, mobilizację konfliktu,
> 37 Najwyższą władzę w bitwie, naczelne dowództwo,
> 38 Powierzyła jemu i osadziła go na tronie.
> 39 „Rzuciłam na ciebie zaklęcie i wyniosłam cię wśród bogów,
> 40 Powierzyłam ci władzę nad wszystkimi bogami.
> 41 Jesteś naprawdę wyniesiony, mój małżonku, jesteś sławny,
> 42 Niech twoje rozkazy przeważają nad wszystkimi Anunnaki.”
> 43 Dała mu Tablicę Przeznaczenia i przymocowała ją do jego piersi,
> 44 (Mówiąc:) „Twój rozkaz nie może być zmieniony; niech słowa z twoich ust będą niezachwiane.”
> 45 Gdy Quingu został wyniesiony i otrzymał władzę Anu,
> 46 Ustanowił przeznaczenia dla bogów, jej synów:
> 47 „Niech słowa z waszych ust ujarzmią boga ognia,
> 48 Niech wasza trucizna, przez nagromadzenie, stłumi agresję.”
> 49 Anszar usłyszał — sprawa była głęboko niepokojąca.
> 50 Zawołał „Biada!” i ugryzł się w wargę.
> 51 Jego serce wpadło w furię, umysł nie mógł się uspokoić.
> 52 Nad Ea, swoim synem, jego okrzyk był chwiejny.
> 53 „Synu mój, ty, który sprowokowałeś wojnę,
> 54 Weź odpowiedzialność za to, co uczyniłeś sam!
> 55 Wyruszyłeś i zabiłeś Apsû,
> 56 A co do Tiamat, którą rozgniewałeś — kto jej dorówna?”
> 57 Zbierający rady, uczony książę,
> 58 Twórca mądrości, bóg Nudimmud,
> 59 Łagodnymi słowami i uspokajającą mową
> 60 Delikatnie odpowiedział swemu ojcu Anszarowi:
> 61 „Ojcze mój, głęboki umyśle, który wyznaczasz przeznaczenie,
> 62 Który masz moc stwarzania i niszczenia,
> 63 Anszarze, głęboki umyśle, który wyznaczasz przeznaczenie,
> 64 Który masz moc stwarzania i niszczenia,
> 65 Chcę ci coś powiedzieć — uspokój się na chwilę
> 66 I rozważ, że dokonałem czynu pomocnego.
> 67 Zanim zabiłem Apsû,
> 68 Kto mógł przewidzieć obecną sytuację?
> 69 Zanim szybko go zgładziłem,
> 70 Jakie były okoliczności, bym miał go zniszczyć?”
> 71 Anszar usłyszał — słowa przypadły mu do gustu.
> 72 Jego serce się uspokoiło i przemówił do Ea:
> 73 „Synu mój, twoje czyny są godne boga,
> 74 Jesteś zdolny do gwałtownego, niezrównanego ciosu… \[…\]
> 75 Ea, twoje czyny są godne boga,
> 76 Jesteś zdolny do gwałtownego, niezrównanego ciosu… \[…\]
> 77 Idź przed Tiamat i uśmierz jej atak,
> 78 \[…\] złagodź jej furię swym zaklęciem.”
> 79 Usłyszał mowę swego ojca Anszara,
> 80 Wyruszył ku niej, podążył drogą do niej.
> 81 Poszedł, dostrzegł podstępy Tiamat,
> 82 \[Zatrzymał się\], zamilkł i zawrócił.
> 83 \[On\] wszedł przed oblicze dostojnego Anszara
> 84 I przemówił do niego z pokorą:
> 85 „\[Ojcze mój\], czyny Tiamat są dla mnie zbyt potężne.
> 86 Przeniknąłem jej zamiary, lecz \[moje\] zaklęcie nie dorównuje im.
> 87 Jej siła jest ogromna, przepełnia ją groza,
> 88 Jest całkowicie potężna — nikt nie może się jej przeciwstawić.
> 89 Jej donośny krzyk nie słabnie,
> 90 \[Przeraziłem się\] jej wrzasku i zawróciłem.
> 91 \[Ojcze mój\], nie trać nadziei — poślij przeciw niej kogoś drugiego.
> 92 Choć siła kobiety jest wielka, nie dorównuje sile mężczyzny.
> 93 Rozprosz jej zastępy, zniwecz jej plany,
> 94 Zanim położy na nas rękę.”
> 95 Anszar zawołał w gwałtownej furii,
> 96 Zwracając się do Anu, swego syna:
> 97 „Czcigodny synu, bohaterze, wojowniku,
> 98 Którego siła jest ogromna, którego atak jest niepowstrzymany,
> 99 Spiesz się i stań przed Tiamat,
> 100 Uśmierz jej gniew, by serce jej się uspokoiło.
> 101 Jeśli nie posłucha twoich słów,
> 102 Przemów do niej błagalnie, by dała się przebłagać.”
> 103 Usłyszał mowę swego ojca Anszara,
> 104 Wyruszył ku niej, podążył drogą do niej.
> 105 Anu poszedł, dostrzegł podstępy Tiamat,
> 106 Zatrzymał się, zamilkł i zawrócił.
> 107 Wszedł przed oblicze Anszara, ojca, który go zrodził,
> 108 I przemówił do niego z pokorą:
> 109 „Ojcze mój, \[czyny\] Tiamat są dla mnie zbyt potężne.
> 110 Przeniknąłem jej zamiary, lecz \[moje zaklęcie\] nie \[dorównuje\] im.
> 111 Jej siła jest ogromna, \[pełna\] grozy,
> 112 Jest całkowicie potężna — nikt \[nie może się jej przeciwstawić\].
> 113 Jej donośny wrzask nie słabnie,
> 114 Przeraziłem się jej krzyku i zawróciłem.
> 115 Ojcze mój, nie trać nadziei — poślij przeciw niej kogoś innego.
> 116 Choć siła kobiety jest wielka, nie dorównuje sile mężczyzny.
> 117 Rozprosz jej zastępy, zniwecz jej plany,
> 118 Zanim położy na nas rękę.”
> 119 Anszar zamilkł, wpatrując się w ziemię,
> 120 Skinął głową ku Ea, potrząsając nią.
> 121 Zgromadzili się Igigi i wszyscy Anunnaki,
> 122 Siedzieli w milczeniu, z zaciśniętymi ustami.
> 123 Żaden bóg nie chciał stanąć naprzeciw \[…\]
> 124 Nie chciał wyjść przeciw Tiamat \[…\]
> 125 A jednak pan Anszar, ojciec wielkich bogów,
> 126 Gniewał się w sercu i nikogo nie wezwał.
> 127 Potężny syn, mściciel swego ojca,
> 128 Ten, który śpieszy do wojny — wojownik Marduk.
> 129 Ea wezwał go do swej prywatnej komnaty,
> 130 By wyjawić mu swoje zamiary.
> 131 „Marduku, doradź, wysłuchaj swego ojca.
> 132 Jesteś moim synem, który sprawia mi radość,
> 133 Idź z szacunkiem przed oblicze Anszara,
> 134 Przemów, stań, uśmierz go swym spojrzeniem.”
> 135 Be-l ucieszył się ze słów ojca,
> 136 Zbliżył się i stanął przed obliczem Anszara.
> 137 Anszar ujrzał go, jego serce napełniło się zadowoleniem,
> 138 Pocałował go w usta i rozwiał jego lęk.
> 139 „\[Ojcze mój\], nie milcz, lecz przemów,
> 140 Pójdę i spełnię twoje pragnienia!
> 141 \[Anszarze\], nie milcz, lecz przemów,
> 142 Pójdę i spełnię twoje pragnienia!
> 143 Który człowiek ustawił szyk bojowy przeciw tobie?
> 144 Czy Tiamat, która jest kobietą, zaatakuje cię bronią?
> 145 \[Ojcze mój\], zrodzicielu, raduj się i wesel,
> 146 Wkrótce stąpać będziesz po karku Tiamat!
> 147 \[Anszarze\], zrodzicielu, raduj się i wesel,
> 148 Wkrótce stąpać będziesz po karku Tiamat!
> 149 \[Idź\], mój synu, obeznany ze wszelką wiedzą,
> 150 Uśmierz Tiamat swym czystym zaklęciem.
> 151 Poprowadź rydwan burzy bez zwłoki,
> 152 I za pomocą \[…\] nie do odparcia odwróć ją.”
> 153 Be-l ucieszył się ze słów ojca,
> 154 Z radosnym sercem przemówił do niego:
> 155 „Panie bogów, Przeznaczenie wielkich bogów,
> 156 Jeśli mam stać się twoim mścicielem,
> 157 Jeśli mam związać Tiamat i ocalić cię,
> 158 Zwołaj zgromadzenie i ogłoście mi wzniosłe przeznaczenie.
> 159 Zasiądźcie wszyscy w Upšukkinakku z radością,
> 160 I pozwólcie, bym ja, swym słowem, wyznaczał przeznaczenia zamiast was.
> 161 Cokolwiek zapoczątkuję, nie może być zmienione,
> 162 Ani mój rozkaz nie może być unieważniony ani odrzucony.”

**Tablica III**

> 1 Anszar otworzył usta
> 2 I przemówił do Kaki, swego wezyra:
> 3 „Wezyrze Kaka, który sprawiasz mi przyjemność,
> 4 Wyślę cię do Lahmu i Lahamu.
> 5 Jesteś biegły w zadawaniu pytań, uczony w przemowach.
> 6 Sprowadź bogów, moich ojców, przed moje oblicze.
> 7 Niech wszyscy bogowie zostaną przyprowadzeni,
> 8 Niech naradzą się, siedząc przy stole.
> 9 Niech jedzą ziarno, niech piją piwo,
> 10 Niech wyznaczą przeznaczenie dla Marduka, ich mściciela.
> 11 Idź, ruszaj, Kaka, stań przed nimi
> 12 I powtórz im wszystko, co ci przekażę:
> 13 „Anszar, wasz syn, posłał mnie,
> 14 A ja mam wyjaśnić jego zamiary.
> 15-52 = II, 11–48 (\*zamiast „Ojcze mój” wstaw „Tak oto”)
> 53 Wysłałem Anu, lecz nie potrafił stawić jej czoła.
> 54 Nudimmud przestraszył się i wycofał.
> 55 Marduk, mędrzec bogów, wasz syn, wystąpił naprzód,
> 56 Postanowił stanąć naprzeciw Tiamat.
> 57 Przemówił do mnie i rzekł:
> 58-64 = II, 156–162 (\*rozpocznij od cudzysłowu: „Jeśli”)
> 65 Szybko teraz, wyznaczcie mu przeznaczenie bez zwłoki,
> 66 Aby mógł wyruszyć i stanąć naprzeciw waszego potężnego wroga.”
> 67 Kaka wyruszył. Skierował swe kroki
> 68 Do Lahmu i Lahamu, bogów swoich ojców.
> 69 Pokłonił się, ucałował ziemię przed nimi,
> 70 Wstał i przemówił do nich, stojąc:
> 71–124 = II, 13–66
> 125 Gdy Lahha i Lahamu to usłyszeli, zawołali donośnie.
> 126 Wszyscy Igigi jęknęli w udręce:
> 127 „Co się stało, że podjęła taką decyzję wobec nas?
> 128 Nie wiedzieliśmy, co czyni Tiamat.”
> 129 Wszyscy wielcy bogowie, którzy wyznaczają przeznaczenia,
> 130 Zgromadzili się, idąc razem,
> 131 Weszli przed oblicze Anszara i napełnili się \[radością\],
> 132 Całowali się nawzajem, gdy \[…\] na zgromadzeniu.
> 133 Naradzali się, siedząc przy stole,
> 134 Jedli ziarno, pili piwo.
> 135 Przecedzali słodki trunek przez słomki,
> 136 Pili piwo i czuli się dobrze,
> 137 Stali się całkiem beztroscy, ich nastrój był radosny,
> 138 I wyznaczyli los Mardukowi, ich mścicielowi.

**Tablica IV**

> 1 Ustawili dla niego dostojny tron,
> 2 I zasiadł przed swymi ojcami, by przyjąć królewską władzę.
> 3 (Powiedzieli:) „Jesteś najbardziej czczony spośród wielkich bogów,
> 4 Twoje przeznaczenie jest niezrównane, twój rozkaz jak rozkaz Anu.
> 5 Marduku, jesteś najbardziej czczony spośród wielkich bogów,
> 6 Twoje przeznaczenie jest niezrównane, twój rozkaz jak rozkaz Anu.
> 7 Odtąd twój rozkaz nie będzie anulowany,
> 8 W twojej mocy jest wynosić i poniżać.
> 9 Twoje słowo jest niezawodne, twemu rozkazowi nie można się sprzeciwić,
> 10 Żaden z bogów nie przekroczy granicy, którą wyznaczysz.
> 11 Świątynie wszystkich bogów wymagają zaopatrzenia,
> 12 Abyś mógł być ustanowiony tam, gdzie są ich sanktuaria.
> 13 Jesteś Mardukiem, naszym mścicielem,
> 14 Powierzyliśmy ci królewską władzę nad całym wszechświatem.
> 15 Zasiądź w zgromadzeniu, niech twoje słowo zostanie wywyższone,
> 16 Niech twoje bronie nie chybiają celu, lecz niech zabijają twoich wrogów.
> 17 Be-lu, oszczędź tego, kto ci ufa,
> 18 Ale zniszcz boga, który zamierza zło.”
> 19 Ustawili konstelację pośrodku,
> 20 I zwrócili się do Marduka, swego syna:
> 21 „Twoje przeznaczenie, Be-lu, przewyższa przeznaczenie wszystkich bogów,
> 22 Rozkaż i spraw, by nastąpiło unicestwienie i ponowne stworzenie.
> 23 Niech konstelacja zniknie na twój rozkaz,
> 24 A drugim rozkazem niech się znów pojawi.”
> 25 Wydał rozkaz i konstelacja zniknęła,
> 26 Drugim rozkazem konstelacja znów zaistniała.
> 27 Gdy bogowie, jego ojcowie, ujrzeli skutki jego słowa,
> 28 Radowali się i złożyli mu gratulacje: „Marduk jest królem!”
> 29 Dodali mu buławę, tron i berło,
> 30 Dali mu niepowstrzymaną broń, która miażdży wroga:
> 31 (Powiedzieli:) „Idź, przetnij gardło Tiamat,
> 32 A niech wiatry poniosą jej krew, by roznieść wieść.”
> 33 Bogowie, jego ojcowie, wyznaczyli przeznaczenie Be-la,
> 34 I posłali go na drogę powodzenia i sukcesu.
> 35 Ukształtował łuk i uczynił go swoją bronią,
> 36 Osadził strzałę, napiął cięciwę.
> 37 Wziął maczugę i trzymał ją w prawej dłoni,
> 38 Łuk i kołczan zawiesił u boku.
> 39 Umieścił przed sobą błyskawicę,
> 40 A swoje ciało napełnił językami ognia.
> 41 Sporządził sieć, by pochwycić wnętrzności Tiamat,
> 42 I rozmieścił cztery wiatry, by żadna jej część nie uciekła.
> 43 Wiatr Południowy, Północny, Wschodni, Zachodni,
> 44 Umieścił przy swojej sieci — wiatry dane mu przez ojca, Anu.
> 45 Ukształtował Zły Wiatr, Burzę Pyłową, Nawałnicę,
> 46 Wiatr Poczwórny, Wiatr Siedmiokrotny, Wiatr Szerzący Chaos, \[…\] Wiatr.
> 47 Wysłał siedem wiatrów, które ukształtował,
> 48 I stanęły za nim, by dręczyć wnętrzności Tiamat.
> 49 Be-l wziął Potop Burzy, swoją wielką broń,
> 50 Wsiadł na przerażający rydwan niepowstrzymanej burzy.
> 51 Zaprzęgnął do niego cztery rumaki i okiełznał je:
> 52 Niszczyciela, Bezlitosnego, Depczącego, Szybkiego.
> 53 Ich wargi były rozchylone, zęby pełne jadu,
> 54 Nie znały zmęczenia, wyszkolone do szarży.
> 55 Po prawej stronie umieścił wściekłą bitwę i spór,
> 56 Po lewej — konflikt, który rozbija zjednoczone szyki.
> 57 Przyodziany był w tunikę, w przerażający pancerz,
> 58 A na głowie nosił aurę grozy.
> 59 Be-l ruszył i wyruszył w drogę,
> 60 Skierował oblicze ku rozszalałej Tiamat.
> 61 W ustach trzymał zaklęcie,
> 62 W dłoni ściskał roślinę przeciwdziałającą truciznom.
> 63 Wtedy zaczęli się wokół niego gromadzić — bogowie go otaczali,
> 64 Bogowie, jego ojcowie, otaczali go, bogowie go otaczali.
> 65 Be-l zbliżył się, badając paszczę Tiamat,
> 66 Obserwował podstępy Quingu, jej małżonka.
> 67 Gdy spojrzał, stracił odwagę,
> 68 Jego determinacja osłabła i zawahał się.
> 69 Jego boscy pomocnicy, którzy szli u jego boku,
> 70 Ujrzeli wojownika, przywódcę, i ich wzrok się zaciemnił.
> 71 Tiamat rzuciła zaklęcie, nie odwracając szyi,
> 72 W ustach trzymała fałsz i kłamstwa,
> 73 \[…\] …………….
> 74 W ich \[…\] . zgromadzili się przy tobie.”
> 75 Be-l \[podniósł\] Potop Burzy, swoją wielką broń,
> 76 I tymi słowami cisnął ją w rozszalałą Tiamat:
> 77 „Dlaczego jesteś agresywna i arogancka,
> 78 I dążysz do wywołania bitwy? 79 Młodsze pokolenie krzyczało, obrażając starszych,
> 80 Ale ty, ich matko, gardzisz litością.
> 81 Quingu nazwałaś swoim małżonkiem,
> 82 I niewłaściwie nadałaś mu rangę Anu.
> 83 Przeciw Anszarowi, królowi bogów, wznieciłaś zamęt,
> 84 A przeciw bogom, moim ojcom, twój bunt się utrwalił.
> 85 Rozmieść swoje wojska, przypnij broń,
> 86 Ty i ja staniemy naprzeciw siebie i stoczymy bitwę.”
> 87 Gdy Tiamat to usłyszała,
> 88 Oszalała i straciła rozum.
> 89 Tiamat zawyła głośno i dziko,
> 90 Wszystkie jej dolne członki zadrżały pod nią.
> 91 Wypowiadała zaklęcie, nieustannie je powtarzała,
> 92 Podczas gdy bogowie wojny ostrzyli swoje bronie.
> 93 Tiamat i Marduk, mędrzec bogów, stanęli naprzeciw siebie,
> 94 Wchodząc w spór, zbliżając się do bitwy.
> 95 Be-l rozpostarł swoją sieć i pochwycił ją,
> 96 Wypuścił Zły Wiatr, tylną straż, prosto w jej oblicze.
> 97 Tiamat otworzyła usta, by go połknąć,
> 98 Wpuściła Zły Wiatr, przez co nie mogła zamknąć warg.
> 99 Dzikie wiatry obciążyły jej brzuch,
> 100 Jej wnętrzności się rozciągnęły, a usta otworzyły się szeroko.
> 101 Wypuścił strzałę i przebił jej brzuch,
> 102 Rozerwał jej wnętrzności i rozciął trzewia,
> 103 Związał ją i zgasił jej życie,
> 104 Rzucił jej ciało i stanął na nim.
> 105 Gdy zabił Tiamat, przywódczynię,
> 106 Jej zgromadzenie się rozproszyło, jej zastępy rozpadły.
> 107 Jej boscy pomocnicy, którzy szli u jej boku,
> 108 W drżeniu i strachu rzucili się do ucieczki.
> 109 \[…\] by ratować życie,
> 110 Lecz byli całkowicie otoczeni, nie mogli uciec.
> 111 Związał ich i połamał ich bronie,
> 112 Leżeli zaplątani, siedząc w sidłach,
> 113 Kryjąc się w kątach, pełni żalu,
> 114 Znosząc jego karę, trzymani w więzieniu.
> 115 Jedenaście stworzeń obarczonych grozą,
> 116 Zastęp demonów, którzy szli jako giermkowie po jej prawicy,
> 117 Obwiązał linami i związał im ramiona,
> 118 Razem z ich orężem podeptał ich pod sobą.
> 119 Teraz Quingu, który wśród nich zdobył władzę,
> 120 Związał i zaliczył do Zmarłych Bogów.
> 121 Odebrał mu Tablicę Przeznaczenia, która nie należała do niego,
> 122 Opieczętował ją pieczęcią i przypiął do własnej piersi.
> 123 Gdy wojownik Marduk związał i zgładził swoich wrogów,
> 124 \[…\] aroganckiego przeciwnika \[…\],
> 125 Zapewnił zwycięstwo Anszarowi nad wszystkimi jego wrogami,
> 126 Spełnił pragnienie Nudimmuda,
> 127 Umocnił swą władzę nad Związanymi Bogami,
> 128 I powrócił do Tiamat, którą związał.
> 129 Be-l postawił stopy na dolnych częściach Tiamat,
> 130 I bezlitosną maczugą roztrzaskał jej czaszkę.
> 131 Przeciął jej tętnice,
> 132 A Północny Wiatr poniósł jej krew, by roznieść wieść.
> 133 Jego ojcowie ujrzeli to i radowali się, uniesieni,
> 134 Przynieśli mu dary i podarunki.
> 135 Be-l spoczął, przyglądając się ciału,
> 136 Aby podzielić masę według sprytnego planu.
> 137 Rozciął ją na dwie części jak suszoną rybę:
> 138 Jedną połowę ustawił i rozciągnął jako niebo.
> 139 Rozciągnął skórę i ustanowił straż,
> 140 Z poleceniem, by nie dopuścić do ucieczki jej wód.
> 141 Przeszedł przez niebo, zbadał jego części niebiańskie,
> 142 I dostosował je do Apsû, siedziby Nudimmuda.
> 143 Be-l wymierzył kształt Apsû,
> 144 I ustanowił Ešarrę, replikę Ešgalli.
> 145 W Ešgalli, Ešarrze, którą zbudował, i w niebiosach,
> 146 Osadził w ich sanktuariach Anu, Enlila i Ea.

**Tablica V**

> 1 Ukształtował niebiańskie stacje dla wielkich bogów,
> 2 I ustanowił konstelacje, wzory gwiazd.
> 3 Wyznaczył rok, podzielił go na części,
> 4 I ustanowił po trzy gwiazdy dla każdego z dwunastu miesięcy.
> 5 Gdy uporządkował rok,
> 6 Ustanowił niebiańską stację Neberu, by regulować odstępy gwiazd.
> 7 Aby nikt nie przekraczał granic ani nie był opieszały,
> 8 Ustalił stacje Enlila i Ea razem z nią.
> 9 Otworzył bramy po obu stronach,
> 10 I umieścił silne zasuwy po lewej i prawej stronie.
> 11 Umieścił wysokości niebios w jej (Tiamat) wnętrzu,
> 12 Stworzył Nannara, powierzając mu noc.
> 13 Ustanowił go klejnotem nocy, by wyznaczał dni,
> 14 I miesiąc po miesiącu, bez przerwy, wynosił go koroną,
> 15 (Mówiąc:) „Świeć nad ziemią na początku miesiąca,
> 16 Lśnij rogatym blaskiem, by wyznaczyć sześć dni.
> 17 Siódmego dnia korona będzie w połowie wielkości,
> 18 Piętnastego dnia, w połowie miesiąca, stań w opozycji.
> 19 Gdy Szamasz \[ujrzy\] cię na horyzoncie,
> 20 Malej w odpowiednich etapach i świeć wstecz.
> 21 Dwudziestego dziewiątego dnia zbliż się do ścieżki Szamasza,
> 22 \[…\] trzydziestego dnia stań w koniunkcji i rywalizuj z Szamaszem.
> 23 \[…\] znak, podążaj jego śladem,
> 24 Zbliż się \[…\] wydaj sąd.
> 25 \[…\] Szamaszu, powstrzymaj \[morderstwo\] i przemoc,
> 26 \[……………\] mnie.
> \*\*\*\*\*\*
> 35 Na końcu \[…\]
> 36 Niech będzie dwudziesty dziewiąty dzień \[…\]
> 37 Gdy \[ustanowił…\] dekrety \[…\]
> 38 Organizację przodu i \[ . . . \]
> 39 Uczynił dzień \[…\]
> 40 Niech rok będzie równomiernie \[…\]
> 41 Na nowy rok \[…\]
> 42 Rok \[……\]
> 43 Niech będzie regularnie \[…\]
> 44 Wystający rygiel \[…\]
> 45 Gdy \[…\]
> 46 Straże nocy i dnia \[…\]
> 47 Piana, którą Tiamat \[…\]
> 48 Marduk ukształtował \[…\]
> 49 Zebrał ją i uczynił z niej chmury.
> 50 Wściekłość wiatrów, gwałtowne burze,
> 51 Kłęby mgły — nagromadzenie jej śliny —
> 52 Przeznaczył dla siebie i wziął je w rękę.
> 53 Ustawił jej głowę i wylał \[…\]
> 54 Otworzył otchłań i nasycił ją wodą.
> 55 Z jej dwóch oczu wypuścił Tygrys i Eufrat,
> 56 Zablokował jej nozdrza, lecz pozostawił \[…\]
> 57 Usypał odległe \[góry\] na jej piersiach,
> 58 Wydrążył studnie, by poprowadzić źródła.
> 59 Skręcił jej ogon i wplótł go w Durmahu,
> 60 \[…\] Apsû pod jego stopami.
> 61 \[Ustawił\] jej krocze — podparło niebiosa —
> 62 \[(Tak) połowę jej\] rozciągnął i uczynił trwałą jako ziemię.
> 63 \[Gdy\] ukończył swe dzieło wewnątrz Tiamat,
> 64 \[Rozpostarł\] swoją sieć i wypuścił ją całkowicie.
> 65 Przebadał niebo i ziemię \[…\]
> 66 \[…\] ich więzy \[…….\]
> 67 Gdy ustanowił swoje regulacje i spisał \[swoje\] dekrety,
> 68 Przymocował liny prowadzące i przekazał je Ea.
> 69 \[Tablicę\] Przeznaczenia, którą Quingu wziął i niósł,
> 70 Przejął jako trofeum (?) i przekazał ją Anu.
> 71 \[Oręż\] bitwy, który przywiązał lub założył na głowę,
> 72 \[…\] przyniósł przed swoich ojców.
> 73 \[Teraz\] jedenaście stworzeń, które zrodziła Tiamat i \[…\]
> 74 Połamał ich bronie i przywiązał je (stworzenia) do swoich stóp.
> 75 Uczynił ich wizerunki i ustawił je przy \[bramie\] Apsû,
> 76 By były znakiem, którego nigdy nie zapomni się.
> 77 \[Bogowie\] ujrzeli to i radowali się z radością,
> 78 To znaczy Lahmu, Lahamu i wszyscy jego ojcowie.
> 79 Anszar \[objął\] go i ogłosił jego tytuł: „Zwycięski Król”,
> 80 Anu, Enlil i Ea dali mu dary.
> 81 Matka Damkina, która go zrodziła, wychwalała go,
> 82 W czystej świątecznej szacie rozjaśniła jego oblicze.
> 83 Usmu, który trzymał jej dar, by przekazać wieść,
> 84 \[Powierzył mu\] urząd wezyra Apsû i opiekę nad miejscami świętymi.
> 85 Zgromadzili się Igigi i wszyscy oddali mu hołd,
> 86 Każdy z Anunnaki całował jego stopy.
> 87 Wszyscy \[zebrali się\], by okazać mu uległość,
> 88 \[…\] stanęli, pokłonili się: „Oto król!”
> 89 Jego ojcowie \[…\] i nasycili się jego pięknem,
> 90 Be-l wysłuchał ich słów, przepasany pyłem bitwy.
> 91 \[……….\]
> 92 Namaszczając jego ciało \[…\] cedrowym olejkiem.
> 93 Przyodział się w \[swoją\] królewską szatę,
> 94 Z koroną grozy jako królewską aurą.
> 95 Wziął maczugę i trzymał ją w prawej dłoni,
> 96 \[…\] uchwycił w lewej.
> 97 \[…………….\]
> 98 \[…\] postawił swe stopy.
> 99 Nałożył \[…\]
> 100 Berło pomyślności i sukcesu \[zawiesił\] u boku.
> 101 Gdy \[…\] aurę \[…\]
> 102 Przyozdobił (?) swój worek, Apsû, przerażającym \[…\]
> 103 Osadził go jak \[…\]
> 104 W \[swojej\] sali tronowej \[…\]
> 105 W swojej celli \[…\]
> 106 Każdy z bogów \[…\]
> 107 Lahmu i Lahamu \[……..\]
> 108 Otworzyli usta i \[przemówili\] do bogów Igigi:
> 109 „Dotąd Marduk był naszym ukochanym synem,
> 110 Teraz jest waszym królem — słuchajcie jego rozkazów!”
> 111 Następnie wszyscy przemówili razem:
> 112 „Jego imię to Lugaldimmerankia, zaufajcie mu!”
> 113 Gdy przekazali Mardukowi królewską władzę,
> 114 Skierowali do niego błogosławieństwo pomyślności i sukcesu:
> 115 „Odtąd jesteś opiekunem naszej świątyni,
> 116 Cokolwiek rozkażesz, uczynimy!”
> 117 Marduk otworzył usta, by przemówić,
> 118 I zwrócił się do bogów, swoich ojców:
> 119 „Ponad Apsû, szmaragdowym (?) mieszkaniem,
> 120 Naprzeciw Ešarry, którą dla was zbudowałem,
> 121 Pod częściami niebios, których posadzkę uczyniłem trwałą,
> 122 Zbuduję dom, który będzie moim wspaniałym mieszkaniem.
> 123 W jego wnętrzu ustanowię świątynię,
> 124 Założę komnatę i ustanowię moje panowanie.
> 125 Gdy wstąpicie z Apsû, by podjąć decyzję,
> 126 To będzie wasze miejsce spoczynku przed zgromadzeniem.
> 127 Gdy zstąpicie z niebios, by podjąć decyzję,
> 128 To będzie wasze miejsce spoczynku przed zgromadzeniem.
> 129 Nazwę go „Babilon”, „Domy Wielkich Bogów”,
> 130 W jego wnętrzu będziemy obchodzić święto — będzie to święto wieczorne.
> 131 \[Bogowie\], jego ojcowie, \[usłyszeli\] jego słowa,
> 132 \[…………\] — powiedzieli:
> 133 „W odniesieniu do wszystkiego, co uczyniły twoje ręce,
> 134 Kto dorównuje twojemu \[…\]?
> 135 W odniesieniu do ziemi, którą uczyniły twoje ręce,
> 136 Kto dorównuje twojemu \[…\]?
> 137 W Babilonie, jak ją nazwałeś,
> 138 Umieść nasze \[miejsce spoczynku\] na zawsze.
> 139 \[………\] niech przynoszą nam regularne ofiary,
> 140 \[………\]
> 141 Ktokolwiek \[…\] nasze zadania, które my \[…\]
> 142 Tam \[……\] jego trud \[…\]
> 143 \[…………..\]
> 144 Radowali się \[…………..\]
> 145 Bogowie \[……………..\]
> 146 Ten, który zna \[…………\] — ich
> 147 Otworzył \[usta, ukazując\] im światło,
> 148 \[………..\] jego mowa \[…\]
> 149 Rozszerzył \[…………\] dla nich \[…\]
> 150 I \[……………..\]
> 151 Bogowie pokłonili się, przemawiając do niego,
> 152 Zwrócili się do Lugaldimmerankii, swego pana:
> 153 „Dawniej, panie, \[byłeś naszym ukochanym\] synem,
> 154 Teraz jesteś naszym królem, \[…\]
> 155 Ten, który \[.\] . \[.\] ocalił \[nas\],
> 156 \[…\] aurę maczugi i berła.
> 157 Niech obmyśla plany \[…\]
> 158 \[.\] . . \[ . . . . . . abyśmy\] \[…\]”

**Tablica VI**

> 1 Gdy Marduk usłyszał mowę bogów,
> 2 Pojawiło się w nim pragnienie dokonania rzeczy mądrych.
> 3 Otworzył usta, zwracając się do Ea,
> 4 Przedstawił to, co rozważał w sercu:
> 5 „Zgromadzę krew, by uformować kość,
> 6 Powołam do istnienia Lullu, którego imię będzie ‘człowiek’.
> 7 Stworzę Lullu — człowieka,
> 8 Na którego spadnie trud bogów, aby mogli odpocząć.
> 9 Zmienię zręcznie organizację bogów:
> 10 Choć czczeni są jako jedność, zostaną podzieleni na dwie grupy.”
> 11 Ea odpowiedział, kierując do niego słowo,
> 12 Wyrażając swą opinię o odpoczynku bogów:
> 13 „Niech jeden z ich braci zostanie wydany.
> 14 Niech zginie, aby ludzie mogli być ukształtowani.
> 15 Niech wielcy bogowie się zgromadzą,
> 16 I niech winny zostanie wydany, aby ich decyzja została potwierdzona.”
> 17 Marduk zgromadził wielkich bogów,
> 18 Wydając rozkaz z łagodną stanowczością,
> 19 Gdy przemawiał, bogowie go słuchali:
> 20 Król przemówił do Anunnaki:
> 21 „Wasza wcześniejsza przysięga była prawdziwa,
> 22 (Teraz również) powiedzcie mi uroczystą prawdę:
> 23 Kto wzniecił wojnę,
> 24 Kto sprawił, że Tiamat zbuntowała się i rozpoczęła bitwę?
> 25 Niech ten, kto wzniecił wojnę, zostanie wydany,
> 26 Abym mógł wymierzyć mu karę, a wy odpocznijcie.”
> 27 Igigi, wielcy bogowie, odpowiedzieli mu,
> 28 To znaczy Lugaldimmerankia, doradca bogów, pan:
> 29 „Quingu to ten, który wzniecił wojnę,
> 30 Który sprawił, że Tiamat zbuntowała się i rozpoczęła bitwę.”
> 31 Związali go, stawiając przed Ea,
> 32 Wymierzyli mu karę i przecięli jego naczynia krwionośne.
> 33 Z jego krwi Ea stworzył ludzkość,
> 34 Na którą nałożył służbę bogom, uwalniając ich.
> 35 Gdy mądry Ea stworzył ludzkość
> 36 I nałożył na nich służbę bogom —
> 37 Zadanie to przekracza zrozumienie,
> 38 Bo Nudimmud dokonał stworzenia dzięki umiejętnościom Marduka —
> 39 Król Marduk podzielił bogów,
> 40 Wszystkich Anunnaki na grupy górne i dolne.
> 41 Przydzielił 300 w niebiosach do strzeżenia dekretów Anu
> 42 I ustanowił ich jako straż.
> 43 Następnie zorganizował podziemny świat.
> 44 W niebie i podziemiu rozmieścił 600 bogów.
> 45 Gdy uporządkował wszystkie dekrety
> 46 I rozdzielił dochody między Anunnaki nieba i podziemia,
> 47 Anunnaki otworzyli usta
> 48 I przemówili do swego pana Marduka:
> 49 „Teraz, panie, skoro ustanowiłeś naszą wolność,
> 50 Jaką przysługę możemy ci wyświadczyć?
> 51 Uczyńmy świątynię wielkiej sławy:
> 52 Twoja komnata będzie naszym miejscem spoczynku, gdzie będziemy odpoczywać.
> 53 Wznieśmy świątynię, by pomieściła piedestał,
> 54 Gdzie będziemy odpoczywać po zakończeniu pracy.”
> 55 Gdy Marduk to usłyszał,
> 56 Rozpromienił się jak światło dnia:
> 57 „Zbudujcie Babilon — oto zadanie, którego pragniecie.
> 58 Niech cegły zostaną uformowane, wznieście świątynię!”
> 59 Anunnaki chwycili za kilofy.
> 60 Przez rok formowali potrzebne cegły.
> 61 Gdy nadszedł drugi rok,
> 62 Wznieśli szczyt Esagil, replikę Apsû.
> 63 Zbudowali wyniosłą wieżę świątynną Apsû,
> 64 A dla Anu, Enlila i Ea ustanowili ją jako mieszkanie.
> 65 Zasiadł w blasku przed nimi,
> 66 Przypatrując się jej rogom, które sięgały podstawy Ešarry.
> 67 Gdy ukończyli pracę nad Esagil,
> 68 Wszyscy Anunnaki zbudowali własne świątynie.
> 69 300 Igigi z niebios i 600 z Apsû — wszyscy się zgromadzili.
> 70 Be-l posadził bogów, swoich ojców, na uczcie
> 71 W wyniosłej świątyni, którą zbudowali jako jego mieszkanie,
> 72 (Mówiąc:) „To jest Babilon, wasze stałe mieszkanie,
> 73 Cieszcie się nim! Zasiądźcie w radości!”
> 74 Wielcy bogowie zasiedli,
> 75 Ustawiono kufle z piwem i zasiedli do uczty.
> 76 Gdy już się nacieszyli wewnątrz,
> 77 Odprawili ceremonię w budzącym grozę Esagil.
> 78 Potwierdzono regulacje i wszystkie zasady:
> 79 Wszyscy bogowie podzielili stacje nieba i podziemia.
> 80 Kolegium Pięćdziesięciu wielkich bogów zajęło miejsca,
> 81 Siedmiu bogów przeznaczeń zostało wyznaczonych do wydawania decyzji.
> 82 Be-l wziął swoją broń — łuk — i położył ją przed nimi:
> 83 Jego boscy ojcowie ujrzeli sieć, którą stworzył.
> 84 Jego ojcowie ujrzeli, jak kunsztownie wykonana była struktura łuku,
> 85 I wychwalali to, co uczynił.
> 86 Anu podniósł go w boskim zgromadzeniu,
> 87 Pocałował łuk, mówiąc: „To moja córka!”
> 88 Tak nadał łukowi imiona:
> 89 „Długi Kij” — pierwsze; drugie — „Niech trafi w cel”.
> 90 Trzecim imieniem — „Gwiazda Łuku” — sprawił, że zabłysnął na niebie,
> 91 Ustalił jego pozycję na niebiosach wraz z jego boskimi braćmi.
> 92 Gdy Anu wyznaczył przeznaczenie łuku,
> 93 Ustawił tron królewski, wyniosły nawet dla boga,
> 94 Anu umieścił go w zgromadzeniu bogów.
> 95 Wielcy bogowie się zgromadzili,
> 96 Wywyższyli przeznaczenie Marduka i oddali mu pokłon.
> 97 Złożyli na siebie przekleństwo,
> 98 I przysięgli na wodę i olej, przykładając dłonie do gardła.
> 99 Przyznali mu prawo do sprawowania królewskiej władzy nad bogami,
> 100 Potwierdzili go jako pana bogów nieba i podziemia.
> 101 Anszar nadał mu jego wyniosłe imię: Asalluh(i
> 102 „Na dźwięk jego imienia okażmy uległość!
> 103 Gdy przemówi, niech bogowie go słuchają,
> 104 Niech jego rozkaz przeważa w górnych i dolnych krainach.
> 105 Niech syn, nasz mściciel, będzie wywyższony,
> 106 Niech jego panowanie będzie najwyższe, a on sam bez rywala.
> 107 Niech pasie czarnogłowych, swoje stworzenia,
> 108 Niech opowiadają o jego charakterze przyszłym pokoleniom, bez zapomnienia.
> 109 Niech ustanowi obfite ofiary pokarmowe dla swych ojców,
> 110 Niech zapewni im utrzymanie i będzie opiekunem ich sanktuariów,
> 111 Niech pali kadzidło, by rozweselić ich święte miejsca.
> 112 Niech czyni na ziemi to, co uczynił w niebie:
> 113 Niech wyznaczy czarnogłowych do oddawania mu czci.
> 114 Ludzie poddani niech zwracają uwagę i wzywają swoich bogów,
> 115 Skoro on rozkazuje, niech słuchają swoich bogiń,
> 116 Niech przynoszą ofiary pokarmowe \[dla\] (?) swoich bogów i bogiń,
> 117 Niech (?) nie będą zapomniani, niech pamiętają o swoich bogach,
> 118 Niech … ich .., niech … ich świątynie.
> 119 Choć czarnogłowi czczą jedni tego, drudzy innego boga,
> 120 On jest bogiem każdego z nas!
> 121 Chodźcie, wezwijmy pięćdziesiąt imion
> 122 Tego, którego charakter jaśnieje, a dzieła są niezrównane.
> 123 (1) MARDUK — Jak nazwał go jego ojciec Anu od narodzin,
> 124 Ten, który zapewnia pastwiska i wodopój, sprawiając, że stajnie rozkwitają.
> 125 Który związał pyszałków swą bronią — potopem burzy,
> 126 I ocalił bogów, swoich ojców, od udręki.
> 127 On jest synem, bogiem-słońcem bogów, jest olśniewający,
> 128 Niech zawsze chodzą w jego jasnym świetle.
> 129 Na ludy, które stworzył, istoty żywe,
> 130 Nałożył służbę bogom, a oni zaznali odpoczynku.
> 131 Stworzenie i unicestwienie, przebaczenie i kara
> 132 Dokonują się na jego rozkaz — niech więc zwrócą ku niemu oczy.
> 133 (2) Marukka — to bóg, który ich stworzył,
> 134 Który uspokoił Anunnaki, a Igigi dał wytchnienie.
> 135 (3) Marutukku — to podpora ziemi, miasta i jego ludów,
> 136 Niech odtąd ludy zawsze go słuchają.
> 137 (4) Meršakušu — gwałtowny, lecz rozważny, gniewny, lecz łagodniejący,
> 138 Jego umysł jest szeroki, a serce wszystko obejmujące.
> 139 (5) Lugaldimmerankia — imię, którym wszyscy go nazywaliśmy,
> 140 Którego rozkaz wywyższyliśmy ponad rozkazy bogów, jego ojców.
> 141 On jest panem wszystkich bogów nieba i podziemia,
> 142 Królem, na którego rozkaz bogowie w górnych i dolnych krainach drżą.
> 143 (6) Narilugaldimmerankia — imię, które mu nadaliśmy, nauczyciel każdego boga,
> 144 Który ustanowił nasze siedziby w niebie i podziemiu w czasach udręki,
> 145 Który rozdzielił stacje niebiańskie między Igigi i Anunnaki,
> 146 Niech bogowie drżą na dźwięk jego imienia i trzęsą się na swych tronach.
> 147 (7) Asalluh(i — imię, którym nazwał go jego ojciec Anu,
> 148 On jest światłem bogów, potężnym bohaterem,
> 149 Który, jak mówi jego imię, jest aniołem stróżem boga i ziemi,
> 150 Który przez straszliwy bój ocalił naszą siedzibę w czasach udręki.
> 151 (8) Asalluh(i-Namtilla — tak nazwano go po raz drugi, bogiem dającym życie,
> 152 Który zgodnie z formą swego imienia przywrócił wszystkich zniszczonych bogów,
> 153 Pan, który przywrócił życie martwym bogom swym czystym zaklęciem,
> 154 Wychwalajmy go jako niszczyciela przewrotnych wrogów.
> 155 (9) Asalluh(i-Namru — tak nazwano go po raz trzeci,
> 156 Czystym bogiem, który oczyszcza nasz charakter.”
> 157 Anszar, Lahmu i Lahamu — każdy z nich nazwał go trzema imionami,
> 158 Następnie zwrócili się do bogów, swoich synów:
> 159 „Każdy z nas nazwał go trzema imionami,
> 160 Teraz wy, jak my, wezwijcie jego imiona.”
> 161 Bogowie radowali się, słysząc ich słowa,
> 162 W Upšuukkinaki odbyli naradę:
> 163 „O wojowniczym synu, naszym mścicielu,
> 164 O zaopatrzycielu — wychwalajmy jego imię!”
> 165 Zasiedli w swoim zgromadzeniu, przywołując przeznaczenia,
> 166 I zgodnie z rytuałem wezwali jego imię:

**Tablica VII**

> 1 (10) Asarre — dawca ziemi ornej, który ustanowił pola uprawne,
> 2 Stwórca jęczmienia i lnu, który sprawił, że roślinność wzrasta.
> 3 (11) Asaralim — czczony w radzie, którego rada przewyższa inne,
> 4 Bogowie jej słuchają i ogarnia ich lęk przed nim.
> 5 (12) Asaralimnunna — szlachetny, światło ojca, który go zrodził,
> 6 Który kieruje dekretami Anu, Enlila i Ea, czyli Ninšiku.
> 7 On ich zaopatruje, przydziela im dochody,
> 8 Jego zawój pomnaża obfitość dla ziemi.
> 9 (13) Tutu — ten, który dokonuje ich odnowy,
> 10 Niech oczyści ich sanktuaria, by mogli spocząć.
> 11 Niech ułoży zaklęcie, by bogowie mogli odpocząć,
> 12 Choć powstaną w gniewie, niech się wycofają.
> 13 On jest rzeczywiście wywyższony w zgromadzeniu bogów, swoich \[ojców\],
> 14 Nikt spośród bogów nie może mu \[dorównać\].
> 15 (14) Tutu-Ziukkinna — życie \[jego\] zastępu,
> 16 Który ustanowił czyste niebiosa dla bogów,
> 17 Który przejął odpowiedzialność za ich kursy, który wyznaczył \[ich stacje\],
> 18 Niech nie zostanie zapomniany wśród śmiertelników, lecz \[niech pamiętają\] jego czyny.
> 19 (15) Tutu-Ziku — tak nazwano go po raz trzeci, ustanawiający oczyszczenie,
> 20 Bóg przyjemnej bryzy, pan sukcesu i posłuszeństwa,
> 21 Który przynosi dostatek i bogactwo, który ustanawia obfitość,
> 22 Który wszystko, co mamy skąpego, przemienia w obfitość,
> 23 Którego przyjemną bryzę wdychaliśmy w czasie straszliwego ucisku,
> 24 Niech ludzie rozkażą, by jego pochwały były nieustannie głoszone, niech oddają mu cześć.
> 25 (16) Tutu-Agaku — po raz czwarty, niech ludzie go wychwalają,
> 26 Pan czystego zaklęcia, który przywrócił zmarłych do życia,
> 27 Który okazał miłosierdzie Związanym Bogom,
> 28 Który zrzucił jarzmo nałożone na bogów, swoich wrogów,
> 29 I by ich oszczędzić, stworzył ludzkość.
> 30 Miłosierny, w którego mocy jest przywracanie życia,
> 31 Niech jego słowa będą pewne i nie zapomniane
> 32 Z ust czarnogłowych, jego stworzeń.
> 33 (17) Tutu-Tuku — po raz piąty, niech ich usta wypowiadają jego czyste zaklęcie,
> 34 Który wykorzenił wszelkie zło swym czystym zaklęciem.
> 35 (18) Šazu — który znał serce bogów, który widział wodze,
> 36 Który nie pozwolił, by złoczyńca mu umknął,
> 37 Który ustanowił zgromadzenie bogów, który rozweselił ich serca,
> 38 Który ujarzmił nieposłusznych — on jest osłoną bogów.
> 39 Sprawił, że prawda zakwitła, wykorzenił przewrotne słowo,
> 40 Oddzielił fałsz od prawdy.
> 41 (19) Šazu-Zisi — po raz drugi, niech go nieustannie wychwalają, pogromcę napastników,
> 42 Który wypędził trwogę z ciał bogów, swoich ojców.
> 43 (20) Šazu-Suh(rim — po raz trzeci, który wykorzenił każdego wroga swą bronią,
> 44 Który pomieszał ich plany i obrócił je w wiatr.
> 45 Wytępił wszystkich złych, którzy stanęli przeciw niemu,
> 46 Niech bogowie zawsze wznoszą okrzyki w zgromadzeniu.
> 47 (21) Šazu-Suh(gurim — po raz czwarty, który zapewnił sukces bogom, swoim ojcom,
> 48 Który wykorzenił wrogów i zniszczył ich potomstwo,
> 49 Który rozproszył ich dzieła, nie pozostawiając po nich śladu,
> 50 Niech jego imię będzie wypowiadane i głoszone w kraju.
> 51 (22) Šazu-Zah(rim — po raz piąty, niech przyszłe pokolenia o nim mówią,
> 52 Niszczyciel każdego buntownika, wszystkich nieposłusznych,
> 53 Który sprowadził wszystkich zbiegłych bogów do świątyń,
> 54 Niech to jego imię zostanie ustanowione.
> 55 (23) Šazu-Zah(gurim — po raz szósty, niech wszyscy i wszędzie mu cześć oddają,
> 56 Który sam zniszczył wszystkich wrogów w bitwie.
> 57 (24) Enbilulu — to on, pan, który obficie ich zaopatruje,
> 58 Ich wielki wybraniec, który zapewnia ofiary zbożowe,
> 59 Który utrzymuje pastwiska i wodopoje w dobrym stanie i ustanowił je dla ziemi,
> 60 Który otworzył kanały i rozdzielił obfite wody.
> 61 (25) Enbilulu-Epadun — pan wspólnej ziemi i …, niech go \[tak\] nazwą po raz drugi,
> 62 Nadzorca kanałów nieba i podziemia, który wyznacza bruzdę, Który ustanawia czystą ziemię orną na otwartej przestrzeni,
> 63 Który kieruje rowem nawadniającym i kanałem, i wyznacza bruzdę.
> 64 (26) Enbilulu-Gugal — nadzorca kanałów wodnych bogów, niech go wychwalają po raz trzeci, 65 Pan obfitości, dostatku i ogromnych zapasów (zboża),
> 66 Który zapewnia dostatek, który wzbogaca ludzkie siedziby,
> 67 Który daje pszenicę i sprawia, że ziarno się rodzi.
> 68 (27) Enbilulu-Hegal — który gromadzi obfitość dla ludów…
> 69 Który zsyła bogactwa na rozległą ziemię i dostarcza bujnej roślinności.
> 70 (28) Sirsir — który usypał górę na ciele Tiamat,
> 71 Który splądrował ciało Tiamat swą bronią,
> 72 Strażnik ziemi, ich godny zaufania pasterz,
> 73 Którego włosy są rosnącym plonem, którego zawój to bruzda,
> 74 Który w furii przeprawiał się przez rozległe Morze,
> 75 I przekraczał miejsce jej bitwy, jakby to był most.
> 76 (29) Sirsir-Malah — tak nazwano go po raz drugi — niech tak będzie —
> 77 Tiamat była jego łodzią, on był jej żeglarzem.
> 78 (30) Gil — który zawsze usypuje stosy jęczmienia, masywne kopce,
> 79 Stwórca zboża i trzód, który daje ziarno dla ziemi.
> 80 (31) Gilima — który umocnił więź bogów, który stworzył stabilność,
> 81 Sidło, które ich pochwyciło, a jednak okazał łaskę.
> 82 (32) Agilima — wyniosły, który zdziera koronę, który panuje nad śniegiem,
> 83 Który stworzył ziemię na wodzie i umocnił sklepienie niebios.
> 84 (33) Zulum — ten, który przydziela łąki bogom i dzieli to, co stworzył,
> 85 Który daje dochody i ofiary pokarmowe, który zarządza sanktuariami.
> 86 (34) Mummu — stwórca nieba i podziemia, który chroni uchodźców,
> 87 Bóg, który oczyszcza niebo i podziemie; po raz drugi: Zulummu,
> 88 Którego siła nie ma sobie równych wśród bogów.
> 89 (35) Gišnumunab — stwórca wszystkich ludów, który ukształtował regiony świata,
> 90 Który zniszczył bogów Tiamat i z ich części stworzył ludy.
> 91 (36) Lugalabdubur — król, który rozproszył dzieła Tiamat, który wykorzenił jej bronie,
> 92 Którego fundament jest trwały na „Przodzie i Tyle”.
> 93 (37) Pagalguenna — pierwszy spośród wszystkich panów, którego siła jest wyniesiona,
> 94 Który jest największy spośród bogów, swoich braci, najszlachetniejszy ze wszystkich.
> 95 (38) Lugaldurmah(u — król więzi bogów, pan Durmah(u,
> 96 Który jest największy w królewskiej siedzibie, nieskończenie wyższy niż inni bogowie.
> 97 (39) Aranunna — doradca Ea, stwórca bogów, swoich ojców,
> 98 Któremu żaden bóg nie dorównuje w jego królewskim kroku.
> 99 (40) Dumuduku — który odnawia dla siebie czyste mieszkanie w Duku,
> 100 Dumuduku, bez którego Lugalduku nie podejmuje decyzji.
> 101 (41) Lugalšuanna — król, którego siła jest wyniesiona wśród bogów,
> 102 Pan, siła Anu, ten, który jest najwyższy, wybraniec Anszara.
> 103 (42) Irugga — który splądrował ich wszystkich na Morzu,
> 104 Który posiadł całą mądrość, wszechstronny w zrozumieniu.
> 105 (43) Irqingu — który splądrował Quingu w \[…\] bitwie,
> 106 Który kieruje wszystkimi dekretami i ustanawia panowanie.
> 107 (44) Kinma — zarządca wszystkich bogów, który udziela rad,
> 108 Na dźwięk jego imienia bogowie pochylają się z czcią jak przed huraganem.
> 109 (45) Dingir-Esiskur — niech zasiądzie na wyniosłym tronie w Domu Błogosławieństwa,
> 110 Niech bogowie przynoszą mu dary,
> 111 Aż przyjmie ich ofiary.
> 112 Nikt poza nim nie dokonuje rzeczy mądrych,
> 113 Cztery regiony czarnogłowych są jego dziełem,
> 114 Poza nim żaden bóg nie zna miary ich dni.
> 115 (46) Girru — który hartuje broń (?),
> 116 Który dokonał rzeczy mądrych w bitwie z Tiamat,
> 117 Wszechstronny w mądrości, biegły w zrozumieniu,
> 118 Głęboki umysł, którego nie pojmują nawet wszyscy bogowie razem.
> 119 Niech (47) Addu będzie jego imieniem, niech obejmie całe sklepienie nieba,
> 120 Niech grzmi swym przyjemnym głosem nad ziemią,
> 121 Niech jego pomruk wypełni (?) chmury
> I da pożywienie ludom poniżej.
> 122 (48) Aša-ru — który, jak mówi jego imię, zgromadził Boskie Przeznaczenia,
> 123 On rzeczywiście jest strażnikiem wszystkich ludów.
> 124 Jako (49) Ne-beru — niech dzierży miejsce przejścia między niebem a podziemiem,
> 125 Niech nie przekraczają ani powyżej, ani poniżej, lecz czekają na niego.
> 126 Ne-beru to jego gwiazda, którą sprawił, że zabłysła na niebie,
> 127 Niech stanie na niebiańskich schodach, by mogli na niego patrzeć.
> 128 Tak, ten, który nieustannie przeprawia się przez Morze bez odpoczynku,
> 129 Niech jego imię będzie Ne-beru, który chwyta jej środek,
> 130 Niech ustali ścieżki gwiazd nieba,
> 131 Niech pasie wszystkich bogów jak owce,
> 132 Niech zwiąże Tiamat i zagrozi jej życiu,
> 133 Dla pokoleń jeszcze nie narodzonych, dla odległych dni przyszłości,
> 134 Niech trwa niepowstrzymany, niech trwa na wieczność.
> 135 Skoro stworzył niebiosa i ukształtował ziemię,
> 136 Enlil, ojciec, nazwał go swoim własnym imieniem: (50) „Pan Krain”.
> 137 Ea usłyszał imiona, które wszyscy Igigi wypowiedzieli,
> 138 I jego duch rozpromienił się.
> 139 „Oto! Ten, którego imię wychwalali jego ojcowie,
> 140 Niech, jak ja, będzie nazwany (51) ‘Ea’.
> 141 Niech sprawuje pieczę nad wszystkimi moimi rytuałami,
> 142 Niech zarządza wszystkimi moimi dekretami.”
> 143 Słowem „Pięćdziesiąt” wielcy bogowie
> 144 Wezwali jego pięćdziesiąt imion i przyznali mu wybitne miejsce.
> 145 Powinny być pamiętane; wybitna osoba powinna je objaśniać,
> 146 Mądrzy i uczeni powinni nad nimi rozważać,
> 147 Ojciec powinien je powtarzać i nauczać swego syna,
> 148 Należy je wyjaśniać pasterzowi i hodowcy.
> 149 Jeśli ktoś nie zaniedbuje Marduka, Enlila bogów,
> 150 Niech jego ziemia rozkwita, a on sam niech się rozwija,
> 151 (Bo) jego słowo jest niezawodne, jego rozkaz niezmienny,
> 152 Żaden bóg nie może zmienić wypowiedzi jego ust.
> 153 Gdy spojrzy w gniewie, nie okazuje litości,
> 154 Gdy jego gniew płonie, żaden bóg nie może mu się przeciwstawić.
> 155 Jego umysł jest głęboki, jego duch wszystko obejmujący,
> 156 Przed którym grzech i występek są ujawniane.
> 157 Nauka, którą wybitna osoba powtórzyła przed nim (Mardukiem),
> 158 Została zapisana i przechowana, by mogły ją usłyszeć przyszłe pokolenia.
> 159 \[…\] Marduk, który stworzył bogów Igigi,
> 160 Choć się pomniejszają… niech wzywają jego imię.
> 161 \[…\] pieśń o Marduku,
> 162 Który pokonał Tiamat i objął królewską władzę.

### Zakończenie

Enuma Elisz jako dzieło mitologiczne jest ponadczasowe, lecz niektórzy badacze twierdzą, że w czasach jego powstania rezonowało szczególnie z odbiorcami, którzy postrzegali Babilon jako miasto zrywające z tradycjami przeszłości, by stworzyć nową i lepszą przyszłość. Uczony Thorkild Jacobsen, na przykład, zauważa:

> Babilon toczył wojnę z terytorium starożytnego Sumeru oraz ze wszystkimi jego słynnymi i czcigodnymi starożytnymi miastami i ich bogami. Prowadził wojnę nowicjusza przeciwko własnej cywilizacji macierzystej. I że był to temat żywy, że \[Babilon\] był głęboko świadomy bycia spadkobiercą i kontynuatorem cywilizacji sumeryjskiej, jasno wynika z faktu, że jego królowie — zwłaszcza ci z drugiej połowy dynastii \[Zatoki Perskiej / Sealand\] — nosili rozbudowane, zsumeryzowane imiona. Nic więc dziwnego, że Babilon mógł odczuwać — świadomie lub nieświadomie — swoje zwycięstwo jako w pewnym sensie ojcobójcze. (s. 190)

Opowieść ta może być zatem odczytywana nie tylko jako wielka opowieść o triumfie porządku nad chaosem i światła nad ciemnością, lecz także jako przypowieść o wzroście znaczenia Babilonu i kultury babilońskiej ponad dawny sumeryjski model cywilizacji. Co więcej, opowieść ta może być rozumiana jako ilustracja koncepcji życia jako nieustannej zmienności.

Starożytni, statyczni bogowie zostają w niej zastąpieni przez młodszych i bardziej dynamicznych, którzy wprowadzają do wszechświata ideę zmiany i nietrwałości poprzez stworzenie istot śmiertelnych, podlegających śmierci. Istoty te zostają powołane do pomocy bogom w utrzymaniu stworzenia i choć same nie są nieśmiertelne, odgrywają integralną rolę w wieczystym dziele bogów — i poprzez jak najlepsze jego wypełnianie zyskują pewien udział w nieśmiertelności.

#### Editorial Review

This human-authored article has been reviewed by our editorial team before publication to ensure accuracy, reliability and adherence to academic standards in accordance with our [editorial policy](https://www.worldhistory.org/static/editorial-policy/).

## Bibliografia

- [Bertman, S. *Handbook to Life in Ancient Mesopotamia.* Oxford University Press, 2005.](https://www.worldhistory.org/books/0195183649/)
- [Black, J & Green, A. *Gods, Demons and Symbols of Ancient Mesopotamia.* University of Texas Press, 1992.](https://www.worldhistory.org/books/0292707940/)
- [Dalley, S. *Myths from Mesopotamia.* Oxford University Press, 2009.](https://www.worldhistory.org/books/0199538360/)
- [Enuma Elish: The Babylonian Epic of Creation from Etana Website](http://www.etana.org/node/581 "Enuma Elish: The Babylonian Epic of Creation from Etana Website"), accessed 20 Apr 2018.
- [Jacobsen,T. *The Treasures of Darkness.* Yale University Press, 1978.](https://www.worldhistory.org/books/0300022913/)
- [Kramer, S. N. *The Sumerians: Their History, Culture, and Character.* University of Chicago Press, 1971.](https://www.worldhistory.org/books/0226452387/)
- [Kriwaczek, P. *Babylon: Mesopotamia and the Birth of Civilization.* St. Martin's Griffin, 2012.](https://www.worldhistory.org/books/1250054168/)
- [Leick, G. *The A to Z of Mesopotamia.* Scarecrow Press, 2010.](https://www.worldhistory.org/books/0810875772/)
- [Van De Mieroop, M. *A History of the Ancient Near East, ca. 3000-323 BC.* Wiley-Blackwell, 2015.](https://www.worldhistory.org/books/111871816X/)
- [Von Soden, W. *The Ancient Orient.* Wm. B. Eerdmans Publishing Company, 1994.](https://www.worldhistory.org/books/0802801420/)

## O autorze

Niezależny pisarz i były profesor filozofii w Marist College w Nowym Jorku. Joshua J. Mark mieszkał w Grecji i w Niemczech oraz podróżował po Egipcie. Wykładał historię, pisanie, literaturę i filozofię na poziomie uniwersyteckim.
- [Linkedin Profile](https://www.linkedin.com/pub/joshua-j-mark/38/614/339)

## Pytania i odpowiedzi

### Czym jest Enuma Elisz?
Enuma Elisz to babiloński mit o stworzeniu świata.

### O czym opowiada Enuma Elisz? 
Enuma Elisz to opowieść o stworzeniu wszechświata i świata, w tym ludzkości, po wojnie między Mardukiem — bohaterem młodych bogów — a Tiamat — przywódczynią bogów dawnych. Marduk zwycięża, a z chaosu wyłania się porządek.

### Kiedy powstała Enuma Elisz? 
Enuma Elisz została skomponowana przed panowaniem Hammurabiego z Babilonu (1792–1750 p.n.e.). Uważa się ją za przeróbkę znacznie starszego poematu sumeryjskiego.

### Czy Enuma Elisz miała wpływ na Biblię? 
Tak. Współcześni badacze dostrzegają wyraźne paralele między dziełami mezopotamskimi a tekstami biblijnego Starego Testamentu. Enuma Elisz uznaje się za utwór, który wpłynął na Księgę Rodzaju.


## Linki zewnętrzne

- [Mesopotamian Creation Myths | Essay | The Metropolitan Museum of Art | Heilbrunn Timeline of Art History](https://www.metmuseum.org/toah/hd/epic/hd_epic.htm)
- [Facts and Details/Literature of Ancient Mesopotamia | Middle East And North Africa](https://africame.factsanddetails.com/article/entry-79.html)
- [Internet Sacred Text Archive/The Seven Tablets of Creation Index](https://sacred-texts.com/ane/stc/index.htm)
- [Enuma Elish--The Babylonian Creation Story](https://faculty.gvsu.edu/websterm/Enuma_Elish.html)

## Cytuj tę pracę

### APA
Mark, J. J. (2025, November 21). Enuma Elisz – babiloński epos o stworzeniu – pełny tekst. (A. Różycka, Tłumacz). *World History Encyclopedia*. <https://www.worldhistory.org/trans/pl/2-225/enuma-elisz---babilonski-epos--o-stworzeniu---peln/>
### Chicago
Mark, Joshua J.. "Enuma Elisz – babiloński epos o stworzeniu – pełny tekst." Przetłumaczone przez Agnieszka Różycka. *World History Encyclopedia*, November 21, 2025. <https://www.worldhistory.org/trans/pl/2-225/enuma-elisz---babilonski-epos--o-stworzeniu---peln/>.
### MLA
Mark, Joshua J.. "Enuma Elisz – babiloński epos o stworzeniu – pełny tekst." Przetłumaczone przez Agnieszka Różycka. *World History Encyclopedia*, 21 Nov 2025, <https://www.worldhistory.org/trans/pl/2-225/enuma-elisz---babilonski-epos--o-stworzeniu---peln/>.

## Licencja i prawa autorskie

Wysłane przez [Agnieszka Różycka](https://www.worldhistory.org/user/agnesrose/ "User Page: Agnieszka Różycka"), opublikowano w 21 November 2025. Informacje dotyczące praw autorskich można znaleźć w oryginalnych źródłach. Należy pamiętać, że treści, do których linki znajdują się na tej stronie, mogą podlegać innym warunkom licencyjnym.