--- title: Król Anglii, William II (Wilhelm II) author: Mark Cartwright translator: Kasia Lichon-Beblot source: https://www.worldhistory.org/trans/pl/1-18615/krol-anglii-william-ii-wilhelm-ii/ format: machine-readable-alternate license: Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/) updated: 2021-08-07 --- # Król Anglii, William II (Wilhelm II) _Autor: [Mark Cartwright](https://www.worldhistory.org/user/markzcartwright/)_ _Tłumaczenie: [Kasia Lichon-Beblot](https://www.worldhistory.org/user/kasialichonbebl)_ Król Anglii, William II (Wilhelm II), czasem nazywany Rudym, Czerwonym lub Rufusem z powodu swoich rudych włosów i rumianej karnacji, panował w latach 1087 - 1100. Mimo, że był młodszym synem Williama (Wilhelma) Zdobywcy, to on odziedziczył po ojcu koronę Anglii w nagrodę za swoją lojalność; jego starszy brat, Robert Curthose, został po śmierci ojca księciem Normandii. Zanim bracia pogodzili się z podziałem ziem ojca (oraz ze sobą nawzajem), spędzili czas walcząc ze sobą, próbując na nowo scalić Anglię i Normandię pod jednym przywództwem. Większość źródeł historycznych przedstawia Williama II jako króla wielce nielubianego, który rozgrabiał kraj i okradał Kościół aby sfinansować swój wystawny styl życia. Niemniej trzeba pamiętać, że to właśnie on skonsolidował osiągnięcia swojego ojca w Anglii i umożliwił następcy, trzeciemu z braci, Henrykowi I (lata panowania 1100 - 1135), długie lata względnego spokoju, które pozwoliły krajowi odzyskać stan stabilności po burzliwych doświadczeniach inwazji Normanów. ### Rodzina William urodził się w 1056 roku w Normandii. Jego ojciec, również William, był w tamtym czasie księciem Normandii; po przeprowadzeniu inwazji w 1066 roku, został koronowany na króla Anglii, jako William I Zdobywca (Wilhelm I Zdobywca). Matką młodszego Williama była Matylda Flandryjska (1032 - 1083), córka Baldwina V, hrabiego Flandrii i siostrzenica króla Francji, Henryka I (lata panowania 1031 - 1060). Matylda została koronowana na królową Anglii 11 maja 1068 roku w Westminster Abbey. Młody William był jednym z czterech braci, z których najstarszy, Robert, przysporzył ojcu najwięcej kłopotów. W związku z kolorem włosów, William od dzieciństwa nazywany był Rufusem - imię pochodzenia łacińskiego oznaczające osobę rudowłosą. Jako młody, 19-letni książę, William Rufus poprowadził kampanię wojenną w Walii, odnosząc pewne sukcesy w 1075 roku, kiedy to udało mu się podporządkować Anglii króla walijskiego Caradog’a ap Gruffudd (zmarł w 1081 roku) - to zwycięstwo zainspirowało go później do prób przeprowadzenia pełnego podboju Walii. [ ![Map of the Norman Conquest of Britain, 1066 - 1086](https://www.worldhistory.org/img/r/p/750x750/9862.png?v=1766987278-1766987316) Mapa Inwazji Normanów na Anglię Simeon Netchev (CC BY-NC-ND) ](https://www.worldhistory.org/image/9862/map-of-the-norman-conquest-of-britain-1066---1086/ "Map of the Norman Conquest of Britain, 1066 - 1086")William Rufus zawsze był lojalny w stosunku do swojego ojca i pozostał mu wierny również w czasie rebelii przeprowadzonej przez brata Roberta w 1078 roku. Robert był wielce niezadowolony ze swojej pozycji - uważał, że należało mu się zdecydowanie więcej ziemi i władzy, i postanowił o nie zawalczyć występując przeciwko ojcu. Krol Francji, Filip I, wykorzystując okazję do zdestabilizowania Williama I, ktorego rosnąca potęga robiła się niebezpieczna dla Francji, zaangażował się w konflikt. Podarował Robertowi jako bazę zamek w Gerberoi, na granicy Francji z Normandią. William I podjął się oblężenia Gerberoi, ale jego syn ewidentnie nauczył się sztuki wojennej od ojca wręcz zbyt dobrze - William I został przez syna pokonany w potyczce na polu walki. Wkrótce potem doszło do tymczasowego pojednania między ojcem i synem, i w 1079 roku Robert został w imieniu Williama wysłany do Northumbrii, aby odeprzeć zbrojne napady przeprowadzane z terytorium Szkocji. Ambicje jednak nie opuściły Roberta i w 1087 roku, w czasie oblężenia Mantes, przeszedł na stronę wroga swojego ojca, oferując mu wsparcie. Te zawirowania wewnątrzrodzinne stanowiły problem tak dla Anglii jak i Normandii, ale doskonale przysłużyły się Williamowi Rufusowi, który, choć młodszy, został w tej sytuacji wywyższony do pozycji ulubionego syna i prawdopodobnego sukcesora króla. ### Sukcesja i zabezpieczenie królestwa William I Zdobywca zmarł w wyniku choroby w czasie kampanii wojennej we Francji 9 września 1087 roku. 26 września 1087 roku William Rufus został koronowany na króla Anglii w Westminster Abbey jako William II, a Robert odziedziczył tytuł księcia Normandii. Trzeci brat, Henryk, otrzymał rekompensatę pieniężną; czwarty brat, Ryszard, zmarł w 1075 roku. W związku z tak przeprowadzoną sukcesją, królestwo Normanów zostało geograficznie podzielone na dwa terytoria, a wszyscy trzej bracia spędzili następne dwie dekady walcząc o supremację. William II został postawiony w sytuacji, w której musiał kontynuować pracę swego ojca i skonsolidować normandzką władzę w Angliii, oraz częściowo w Walii i Szkocji. Dziesiątki zamków warownych jego ojca musiały być utrzymane, a nowy został przez Williama II wybudowany w Carlisle. W 1093 roku, William II prowadził zwycięskie kampanie wojenne w Walii, które doprowadziły do złożenia mu przysięgi wierności przez kilku walijskich książąt. Na północy, przyłączył Kumbrię do Anglii, a w Szkocji doprowadził do przetasowania politycznego. Wrogi Anglii król Szkocji, Donald III (lata panowania 1093 - 1094 i 1094 - 1097) został zastąpiony swoimi znacznie bardziej ugodowymi bratankami, najpierw Duncanem II w 1094 roku (zamordowanym w tym samym roku), a potem w 1097 roku, Edgarem (lata panowania 1097 - 1107). William II wysłał armię, która umożliwiła Edgarowi obalenie wuja. William II musiał również zmierzyć się z bardzo ambitnym i niebezpiecznym wujem - Odo z Bayeux. Odo był bratem przyrodnim Williama I Zdobywcy, który przyznał mu tytuł hrabiego Kentu. Na początku panowania Williama Zdobywcy, Odo był drugim najpotężniejszym człowiekiem w Anglii, ale wkrótce, na skutek politycznych intryg i matactwa, stracił przychylność króla, który dopiero na łożu śmierci wybaczył bratu jego machinacje. Po śmierci Williama Zdobywcy, Odo wspierał Roberta i czynnie pomagał mu w walce o tron, więc w oczywisty sposób nie cieszył się sympatią Williama II. Rebelia Roberta i Odo została stłumiona w 1088 roku, kiedy Odo stracił po oblężeniu zamek w Rochester. W konsekwencji, wszystkie ziemie Odo zostały skonfiskowane, a on sam wygnany z Anglii. Odo zmarł na Sycylii w styczniu 1097 roku, kiedy próbował przyłączyć się do Pierwszej Krucjaty (1095 - 1102). [ ![Great Seal of William II of England](https://www.worldhistory.org/img/r/p/750x750/11537.jpg?v=1599184805) Pieczęć króla Anglii Williama II Unknown Artist (Public Domain) ](https://www.worldhistory.org/image/11537/great-seal-of-william-ii-of-england/ "Great Seal of William II of England")Stłumiwszy rebelię Roberta w Anglii, William przeprowadził inwazję na Normandię w 1091 roku; Robert, wieczny oportunista, skapitulował i ogłosił poparcie dla swojego brata-króla. Doszło wręcz do tego, że bracia połączyli siły przeciwko trzeciemu bratu, Henrykowi. Pokonawszy go pod Mont-Saint-Michele, podzielili między sobą jego ziemie półwyspu Cotentin (Cherbourg). Robert później oddał swoje księstwo w zastaw Williamowi, aby opłacić uczestnictwo w Pierwszej Krucjacie. W 1096 roku wyruszył aby do niej przystąpić i wyglądało na to, że w końcu William ugruntował swoje panowanie i został niekwestionowanym władcą. ### William, Kościół i podatki Hulaszczy styl życia Williama był bardzo źle widziany przez przedstawicieli Kościoła. Na dodatek, król unikał jak ognia mianowania nowych biskupów i opatów, przejmując w ten sposób dochody Kościoła, które, z braku innych adresatów, szły bezpośrednio do niego. Przez trzy lata, między 1089 a 1092, król wręcz odmówił nominowania nowego arcybiskupa Canterbury; tu doskonałą wymówką okazał się konflikt wewnątrz Kościoła pomiędzy rywalami na stanowisko papieskie - William ogłosił, że poczeka aż sytuacja się rozwiąże i dopiero wtedy nominuje na biskupa kandydata, który wspierał “właściwego” papieża Ponadto William nie przejmował się zbytnio sposobem w jaki jego podwładni - a już zwłaszcza jego naczelny minister, Ranulf Flambard - wypełniali szkatuły państwowe, tak długo, jak były one wypełniane; takie nastawienie powodowało nadzwyczajne niezadowolenie baronów. Doszło do tego, że obciążenia podatkowe i surowa polityka fiskalna WIlliama II, które miały sfinansować kolejne kampanie wojenne, doprowadzily w 1095 roku do spisku mającego na celu zamordowanie króla - celem spisku było zastąpienie Williama jego kuzynem, hrabią Aumale. Spisek nie dość, że się nie udał, to jeszcze skończył się przerażającym polowaniem na konspiratorów, prowadzącym do tortur, okaleczeń i egzekucji, a na dodatek Flambard wykorzystał okazję, aby obłożyć arystokrację wielorakimi grzywnami, które wspomogły kasę Williama, obrabiając szlachtę. Wybuchowy temperament Williama, jego sarkazm i nieatrakcyjnie niska sylwetka nie przysporzyły mu fanów wśród kronikarzy i pisarzy historycznych - w większości książek historycznych przedstawiany jest jako awanturniczy imprezowicz, ze znacznym pociągiem do wina i słabością do polowań. Trzeba jednak pamiętać, że te niepochlebne opinie były spisane w kronikach przez ówczesnych dziejopisarzy, którzy byli w większości mnichami, albo byli w jakiś inny sposób zrzeszeni z instytucją Kościoła, bardzo Rufusowi nieprzychylną. Co poniektórzy kronikarze wręcz oskarżali Williama o pogaństwo i szerzenie wiary w czary; po jego śmierci pojawiły się również wzmianki o homoseksualizmie, oparte głównie na mało miarodajnym fakcie, że nigdy się nie ożenił. [ ![Rufus Stone, New Forest](https://www.worldhistory.org/img/r/p/500x600/11538.jpg?v=1599184805) Rufus Stone - kamień upamiętniający śmierć Williama II Rufusa, New Forest Ethan Doyle White (CC BY-SA) ](https://www.worldhistory.org/image/11538/rufus-stone--new-forest/ "Rufus Stone, New Forest")Znacznie bardziej wiarygodnym i materialnie obiektywnym dziedzictwem Williama II był wybudowany przez niego w 1097 roku Great Hall, w głównej rezydencji królewskiej w Pałacu Westminsterskim - hala mierzyła 73 x 20.5 metra i była największą w swoim czasie tego typu konstrukcją; Ryszard III (lata panowania 1377 - 1399) powiększył ją później budując nowy dach. W czasie jej oficjalnego otwarcia w 1099 roku, walijska rodzina królewska została zmuszona do niesienia miecza ceremonialnego Williama; był to gest ściśle propagandowy, demonstrujący rosnące znaczenie Anglii na wyspach brytyjskich. ### Śmierć i sukcesja William II zmarł 2 sierpnia 1100 roku w rezultacie wypadku w czasie polowania w New Forest. William Tirel (czasem pisany Tyrrell), jeden ze szlachciców biorących udział w polowaniu, wystrzelił brzemienną w skutki strzałę, która odbiła się od grzbietu uciekającego jelenia i trafiła w sam środek klatki piersiowej króla. W tamtym czasie wydarzenie to zostało uznane za wypadek i Tirel nie poniósł żadnej kary za spowodowanie tragedii. Kościół na dodatek przedstawił teorię, że wypadek ten był karą boską za królewską zachłanność i grzeszny styl życia. Kolejne wytłumaczenie opierało się na rozumowaniu, że drakońskie prawo leśne wprowadzone przez Williama Zdobywcę, ojca Rufusa, doprowadziło do tragedii. Według tej koncepcji król został zastrzelony przez kłusownika w rewanżu za brutalne kary, często połączone z okaleczeniem, które groziły każdemu, kto nawet wystraszył jakieś zwierzę w królewskim rezerwacie, nie mówiąc już o karach, jakie groziły za zabicie zwierzyny. Znaczący dla tej teorii może być fakt, że istotnie rezerwat, w którym król zginął był założony przez jego ojca i bardzo wielu lokalnych mieszkańców doskonale pamiętało czasy sprzed inwazji Normanów, kiedy mieli wolny dostęp do lasu i wszystkich jego zasobów. Po jakimś czasie jednak z ciekawością zaczęto przyglądać się faktowi, że zdumiewającym zbiegiem okoliczności, wydarzenie to zbiegło się w czasie z uczestnictwem najstarszego z braci, Roberta Curthose, w Wyprawach Krzyżowych, a na miejscu wypadku znajdował się najmłodszy brat, Henryk, który natychmiast uplasował się jako oczywisty sukcesor. Zmarły król nie miał żony ani dzieci więc w ciągu 48 godzin od śmierci brata, Henryk przejął tron, królewski skarbiec i zapewnił sobie oficjalne poparcie rady królewskiej. Cztery dni po wypadku, 6 sierpnia 1100 roku, Henryk został koronowany na króla Anglii, jako Henryk I. Gdy Robert wrócił z Wypraw Krzyżowych, Henryk I pokonał go w 1106 roku pod Tinchebrai w Normandii i na nowo zjednoczył Normandię i Anglię pod jednym berłem - panował nad nimi ze względnym sukcesem do 1135 roku. William II został pochowany pod wieżą Katedry Winchester, która zapadła się w 1107 roku. Średniowieczni kronikarze przyjęli ten fakt, jako kolejny dowód boskiego gniewu i niezadowolenia z pogańskiego króla, który sprzeniewierzył darowane mu łaski i nie dbał o dobro swoich poddanych. #### Editorial Review This human-authored definition has been reviewed by our editorial team before publication to ensure accuracy, reliability and adherence to academic standards in accordance with our [editorial policy](https://www.worldhistory.org/static/editorial-policy/). ## Bibliografia - [Cannon, J. *The Kings and Queens of Britain.* Oxford University Press, 2009.](https://www.worldhistory.org/books/0199559228/) - [Cavendish, R. *Kings & Queens.* David & Charles, 2007.](https://www.worldhistory.org/books/0715323768/) - [Crouch, D. *Medieval Britain, c.1000-1500.* Cambridge University Press, 2017.](https://www.worldhistory.org/books/0521149673/) - [Phillips, C. *The Illustrated Encyclopedia of Kings & Queens.* Southwater, 2017.](https://www.worldhistory.org/books/1846816009/) - [Ralph Lewis, B. *Kings and Queens of England.* Readers Digest, 2003.](https://www.worldhistory.org/books/0762104066/) - [Saul, N. *The Oxford Illustrated History of Medieval England.* Oxford University Press, 2019.](https://www.worldhistory.org/books/B01FIXP5UI/) ## O autorze Mark jest pełnoetatowym pisarzem, badaczem, historykiem i redaktorem. Interesuje się sztuką, architekturą i odkrywaniem idei wspólnych dla wszystkich cywilizacji. Posiada tytuł magistra filozofii politycznej i jest dyrektorem wydawniczym WHE. ## Oś czasu - **c. 1056 CE**: Birth of [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/). - **1075 CE**: The future [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) campaigns with success in Wales, subduing the Welsh king Caradog ap Gruffudd. - **1087 CE - 1100 CE**: Reign of [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/). - **26 Sep 1087 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) is crowned in Westminster Abbey. - **1088 CE**: Rebels, led by [Odo of Bayeux](https://www.worldhistory.org/Odo_of_Bayeux/), are defeated and [Rochester Castle](https://www.worldhistory.org/Rochester_Castle/) is besieged and taken by [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/). - **1091 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) sends a fleet to attack [Scotland](https://www.worldhistory.org/disambiguation/Scotland/), but it is wrecked in storms off the coast of Northumberland. - **1091 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) invades Normandy, then held by his brother Robert Curthose. - **1093 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) campaigns with success in Wales, securing the loyalty of several Welsh princes. - **1095 CE**: A plot to murder [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) by rebel barons is foiled. - **1095 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) builds the [Great Hall](https://www.worldhistory.org/Great_Hall/) at the [Palace](https://www.worldhistory.org/disambiguation/palace/) of Westminster. - **1099 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) leads the processional inauguration of the [Great Hall](https://www.worldhistory.org/Great_Hall/) at the [Palace](https://www.worldhistory.org/disambiguation/palace/) of Westminster. - **2 Aug 1100 CE**: [William II of England](https://www.worldhistory.org/William_II_of_England/) dies during a hunting accident, an arrow piercing his chest. - **6 Aug 1100 CE**: [Henry I of England](https://www.worldhistory.org/Henry_I_of_England/) is crowned in Westminster Abbey. ## Cytuj tę pracę ### APA Cartwright, M. (2021, August 07). Król Anglii, William II (Wilhelm II). (K. Lichon-Beblot, Tłumacz). *World History Encyclopedia*. ### Chicago Cartwright, Mark. "Król Anglii, William II (Wilhelm II)." Przetłumaczone przez Kasia Lichon-Beblot. *World History Encyclopedia*, August 07, 2021. . ### MLA Cartwright, Mark. "Król Anglii, William II (Wilhelm II)." Przetłumaczone przez Kasia Lichon-Beblot. *World History Encyclopedia*, 07 Aug 2021, . ## Licencja i prawa autorskie Wysłane przez [Kasia Lichon-Beblot](https://www.worldhistory.org/user/kasialichonbebl/ "User Page: Kasia Lichon-Beblot"), opublikowano w 07 August 2021. Informacje dotyczące praw autorskich można znaleźć w oryginalnych źródłach. Należy pamiętać, że treści, do których linki znajdują się na tej stronie, mogą podlegać innym warunkom licencyjnym.